İşçinin Savunmasının Alınması

By | 22 Temmuz 2013

İş sözleşmesi feshedilirken bazı durumlarda işçinin savunmasının alınması gerekmektedir. Nitekim işveren tarafından geçerli nedene dayanarak yapılacak fesihlerde bu böyledir. İş Kanunu’nun 18. maddesine göre ; ‘ Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır ’ demektedir. Bu tanıma göre geçerli neden ; haklı neden kadar ağır olmamakla birlikte işin ve işyerinin işleyişini olumsuz yönde etkileyen ve taraflardan biri için iş ilişkisinin devamını zor kılan nedenlerdir. Buna ilişkin detaylı bilgi için bkz : Geçerli Neden

Haklı Nedene Dayanarak Yapılan Fesih

İş Kanunu’nun 25. maddesi haklı nedenleri düzenlemiş olup bu nedenlerin varlığı halinde iş sözleşmesinin haklı olarak feshedilebileceği düzenlenmiştir. Fakat bu nedenli fesihte işçinin savunmasının alınması zorunluluğu düzenlenmemiştir. İşbu nedenle İş Kanunu 25. maddeye dayanarak yapılan fesihlerde işçinin savunmasının alınması zorunluluğu yoktur.   

Geçerli Nedene Dayanarak Yapılan Fesih

Geçerli nedenle fesih de kendi bünyesinde iki ana başlıkta incelenmektedir. İş kanunu 18. maddesinde de belirtildiği üzere ya işçinin yeterliliğinden veya davranışlardan kaynaklı bir sebep olmalı ; ya da işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan bir sebep olmalıdır. Peki hangi nedene dayalı olarak işçinin savunması alınmalıdır ?

İşçinin yeterliliğinden veya davranışlarından dolayı geçerli nedene dayalı olarak iş sözleşmesinin feshedilmesi isteniyorsa mutlaka işçinin savunması alınmalıdır. İşçinin savunması alınmadan bu sebebe dayalı olarak yapılan fesihler haksız fesih olacak ve işe iade davaları işçi lehine sonuçlanacaktır.

İş Kanunu’nun 19. maddesine göre ; ‘..Hakkındaki iddialara karşı savunmasını almadan bir işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesi, o işçinin davranışı veya verimi ile ilgili nedenlerle feshedilemez..’ denilmiştir. Madde metninde de görüldüğü üzere ancak ve ancak işçinin davranışı veya verimi ile ilgili nedenlerle fesih söz konusu olunca savunma şartı devreye girecektir. Buna göre savunmanın alınması gereken fesih ve şartları şu şekildedir :

  • İş güvencesinden yararlanan bir işçi olmalı
  • İşçinin sözleşmesi kişiliğinden kaynaklanan sebeplerle feshedilmeli
  • Fesih bildirimi yapılmadan savunması alınmalı

Bu şartların varlığı halinde usülüne uygun bir fesihten söz edebiliriz. İşçinin savunmasının alınması konusunu detaylıca incelemek gerekirse :

İşçinin Kişiliğinden Kaynaklanan Nedenler ve İşçinin Savunması

İşçi ve işveren arasındaki iş ilişkisi, işçinin davranışları veya verimi nedeniyle sekteye uğramış ise ve bundan dolayı işverenden bu iş ilişkisinin devamı beklenemiyorsa bu geçerli nedene dayalı olarak iş ilişkisi feshedilebilecektir. Burada işçinin kişiliğinden kaynaklanan sebepler ya işçinin performansından (yeterliliğinden) ya da davranışlarından (kusurlarından) kaynaklanacaktır. Bu şartın yanı sıra işçinin bu yetersizliği iş ilişkisine de olumsuz etki etmelidir. Böyle bir fesih söz konusu ise işçinin mutlaka savunması alınmalıdır. Aksi halde yapılan fesih İş Kanunu’nun 19. maddesine aykırılık teşkil edecek ve haksız fesih sonucunu doğuracaktır.

İŞÇİNİN SAVUNMASININ ALINMASINDA USÜL

İş sözleşmesi, işçinin kişiliğine dayalı sebeplerle feshedildiği takdirde işçinin savunmasının alınması zorunluluğu açıktır. Bu zorunluluk yerine getirilirken dikkat edilmesi gereken bazı hususlar söz konusudur. Nitekim işçinin savunmasının ne zaman alınması gerektiği, ne şekilde alınması gerektiği feshin geçerli mi geçersiz mi olduğu konusunda önem taşımaktadır.

  1. İşverenin Bildirimi: İşveren, iş sözleşmesini işçinin kişiliğinden kaynaklanan sebepler dolayısıyla feshedeceğini yazılı olarak bildirmelidir. Bu bildirimde işçinin savunması için yeterli süre vermeli, bu süre içerisinde savunmasını yazılı olarak yapması gerektiğini, savunmasını bu süre içerisinde yapmadığı takdirde savunma hakkında vazgeçeceğini ihtar ederek belirtmelidir.
  1. İşçinin Savunması Yazılı Olarak Alınmalıdır: İş Kanunu’nun 19. maddesinde işverenin fesih bildirimini yazılı olarak yapmakla yükümlü olduğu açıktır. Fakat madde devamında savunma zorunluluğundan bahsedilirken herhangi bir yazılılık şartından söz edilmemiştir. İş Kanunu’nun 109. maddesine göre ise işçiye yapılan her bildirimin yazılı olarak yapılması zorunluluğu söz konusudur. Bu maddeden kıyasla işçinin savunmasının yazılı ve imzalı olarak alınması gerektiği kanaatindeyiz. Nitekim işçinin savunması sözlü olarak da alınabilir fakat bu husus, şayet ilişki dava aşamasına taşınırsa, ispat bakımından sorun doğuracaktır. İşbu nedenle işçinin savunmasının yazılı olarak alınması hem işveren hem de işçi açısından ispat sorununu ortadan kaldıracaktır Önemli olan bir diğer husus da savunmanın alınması esnasında işçinin imzasının da alınmasıdır. Nitekim imza, savunmanın kime ait olduğunu tespit bakımından ileride doğacak ihtilafları engelleyecek niteliktedir.
  1. İşçiye Savunma İçin Uygun Bir Süre Verilmelidir: İşçinin savunmasının alınması durumunda, işçiye savunma için uygun bir süre verilmelidir. Her ne kadar buna ilişkin İş Kanunu ve çerçeve kanunlarda bir hüküm bulunmasa da hakkaniyet kuralları doğrultusunda bu şekilde davranmak gerekmektedir. İşçiye makul bir süre verilmediği takdirde işçinin savunma hakkı zedelenmiş olacak, bu nedenle yapılan fesih geçersiz bir fesih olarak nitelendirilecektir.

Tüm bunların yanı sıra geçerli bir fesihten söz edebilmek için ; işverenin işçisinden savunma talep ettiği zaman dilimi de önem taşımaktadır. Şayet işveren fesih bildiriminde bulunmuş olup kanunda belirtilen ihbar süreleri içerisinde savunma alma işlemine girişmiş ise bu savunma geçersiz kabul edilecek ve sözleşmenin bu şekilde feshi geçersiz sayılacaktır.

Sonuç olarak ; iş sözleşmesi işçinin verimine veya davranışına bağlı sebeplerle feshediliyorsa muhakkak işçinin savunması alınmalıdır. İşçinin savunmasının alınmadan geçerli nedene dayalı olarak yapılan fesih ; geçersiz fesih kabul edilecek ve işe iade davası işçi lehine sonuçlanacaktır. Bunun yanı sıra savunma alınırken ispat bakımından savunma yazılı olarak alınmalı, işçiye imzalatılmalıdır.

Incoming search terms:

  • işyerinde savunma istenmesi
  • işçinin savunmasının alınması

36 thoughts on “İşçinin Savunmasının Alınması

  1. ahmet

    eğer işçi savunma vermeyi redderse mesela çalışanlarımdan birisi işe geç gelmeyi alışkanlık haline getirdi tutanak tuttum ayrıca savunma istedim fakat savunma vermek taraftarı değil bunu nasıl yapabiliriz. İmzadan imtina etti diyebeilirmiyiz acaba?

    Reply
    1. mehmetemreulusoy Post author

      Ahmet Bey,

      İşçinize usülüne uygun olarak bildirim yaptıktan sonra savunma vermeyi reddiyor ise ; buna ilişkin bir tutanak düzenleyebilir ve o sırada iş yerinde bulunan işçilerin de imzasını alarak tutanak tanzim edebilirsiniz. Böylelikle İş Kanununun şart olarak sunduğu savunma koşulunu da gerçekleştirmiş olursunuz.

      Reply
  2. gokhan

    İyi günler ; is yerin tarafından savunmam isteniyor verdiği tarihte isteniyor savunmam ben ise bir kaç gün iyice düşünüp ona göre yazmak istememe karşılık bana savunmayı yazmadigimdan dolayi tutanak tutuluyor
    napacam şimdi 17.09.14 verilen savunma yine aynı tarihte isyeniyor

    Reply
  3. ALPER

    Merhabalar. Çalıştığım şirkette 2 tutanak aldım. birincisi bi personele yanlış avans yatırmaktan. fakat düzeltilebilecek bişeydi. ikinciside uero ödemesi için döviz alınacaktı. Patronum belşememi söyledi. bende bekledim. öğle sonu gibi bankaya gidip geldim.o arada da istanbuldakı patronumda ödeme yapılınca evrağımı gönder dedi. demekki aralarında konuşmuşlardır deyip alıp ödemeyi yaptım.maaşımın 2 katı kadar zarar verdiğim söylendi. Fakat kurun düşün olduğu anda aldım ve ödedim. bu olayda bana patladı. benim size sorum şudur ki 2 yıldır çalışıyorum burada. bundan 4 5 sene sonra benı bu konuları gerekçe göstererek tazminatsız çıkarabilirlermi? yoksa bu tutanakların belli bi süreleri varmıdır.?şimdiden teşekkür ederim

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Tutulan tutanaklar için bir işten çıkarma yapılacaksa bu işten çıkarmalar makul sürelerde yapılmalıdır. Aksi halde haksız bir fesih olacaktır.

      Reply
  4. hakan

    iyi günler ben devlet kurumunda çalışan kaloriferci sözleşmesiyle çalışan taşeron işçiyim kurum idaresi tarafından sürekli başkalarının işi bana yaptırılmaya çalışılıyor kurum bir sürü personel varken sürekli beni joker gibi kullanıyorlar son olarak idareylen sözlü tartıştık ben bir kaç ağır kelime söyledim benden savunma istiyorlar 7 gün içerisinde ne yapmam gerekir

    Reply
  5. Hakan kurt

    Müşterinin ürünleri eksik olduğu için faturasız sevk ettim.
    1 gün sonra faturasını kesip ödemesini aldık. Fakat faturasız gönderdiğim için savunma isteniyor.
    İrsaliyeli fatura kullandığımız için. Tek fatura olsun diye ürünler tamamlaninca faturasını kesip ödemesini aldık. Yani ürünle musteri ile ve ödeme ile ilgili herhangi bir sıkıntı yok.

    Reply
      1. engin

        merhaba ben 7 aydır sevkiyat soförü olarak çalışıyorum fakar çalıştığım yerde işveren sözleşmede belirtilmeyen işleride yaptırıyor yani malzeme götürdüğüm hastahanede sterilizasyon bölümünde malzemeleri paketleyip sarmamızı bekliyor ve bu belirtilmeyen işi yapmadığım için ihtar verdiler benden ihtari imzalamamı istediler bende imzalamadım ve beni şoforlükten alıp başka bölüme çalışmam için zorluyor çıkışımı vermiyor ve benden istifa etmemi istiyor.

        Reply
        1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

          Merhaba,

          Verilen işleri yapmayınız ve ihtar verildiğinde ihtarın altına not düşünüz. İstifa ettiğiniz takdirde haklarınızı alamazsınız. İşverenin sizi çıkarmasını bekleyiniz.

          Reply
  6. .....

    Merhabalar iki konuda yardımlarınızı rica etmekteyim savunma istenilen bir konuda işveren ayni gün savunma yazmadı yarin yazabilir mi? Diğer sorum ise ise geç kalmaktan dolayı alınan bir savunmada normal çalışma sureni tamamlasan da savunman istenir mi? Yani vardiyada yazan saatten 1 saat ise geç kaldin ama vardiyada mesai bitiş saati değilde geç geldiğin saatten başlayarak çalışma sureni doldurdun bu durumda yine mesai bitiş saatinde savunma istenebilir mi?

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Savunma istemek için konu sınırlaması yok dilediği konuda savunma alabilir işvereniniz. Sizi aldığı savunmaya binaen işten çıkarırsa ve haksız bir nedene dayanarak işten çıkarmış ise işe iade davası açarsınız.

      Reply
  7. Hilal

    Merhqba
    1 ay önce işten el cektirildim ve savunmam istendi savunmami yazıp isverenime 2 ekim tarihinde teslim ettim fakat hala bir dönüş yapılmadı ve ben hala işime gidemiyorum ve maas alamıyorum aşamada ne yapabilirim ve savunmaya cevap vermeleri gereken bir süre var mıdır?

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      İş sözleşmeniz feshedilmiş kabul edilir. Bu nedenle yapmanız gereken ilk işlem işverene ihtarname çekmek olmalıdır. İhtarname içeriğinde durum hakkında işverenden bilgi istemeniz gerekiyor. Bu ihtarname cevabına göre de açılacak davalar konusunda bir karar verebiliriz.

      Reply
  8. baris

    Merhaba is veren hakkımda savunma yazmış bana geldi bunu yaz diye bende 15 gün iÇinde yazıp vereceğimi söyledim. Bu konuda herhangi birsey olurmu . Savunma kağıdını vermedi aldı gitti.

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Savunma istenilen konuya ilişkin bilgi alınız, o kağıdı da alınız sizde bulunsun. Savunmanızı verdikten sonra savunma dilekçenizin de bir suretini saklayınız. Savunma neticesinde sizi işten çıkarabilirler. Böyle bir durumda tarafımıza ulaşabilirsiniz. İşe iade davası açıp açmama durumunuzu değerlendiririz.

      Reply
  9. Salim

    Slm Mehmet bey ben belediyede kadrolu işci olarak çalışıyorum görevim ses ve Işık kültürel edginlikdeydim daha önce şuan genel müdürlükte çalışıyorum beni oraya oldılar bana mekanik işler ve tehlikeli siperl Taşı gibi iş aletlerinde çalışdırıyorlar ve bununla ilgili hiç bir sertifikam yok yanlız ses ve Işıkla ilgili sertifikam var benim görevim olmadığımı söylüyorum benden savunma istiyorlar bu konuda ne yapmam gerek saygılar

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Savunmanızı veriniz ve yeterliliğiniz olmadığını söyleyiniz. Savunma sonrası işten çıkarılır iseniz işe iade davanız için iletişime geçebiliriz.

      Reply
  10. Nılgun

    Merhaba
    İlk işe girişte Belirli süreli olarak 1yıl iş sözleşmem yapıldı. 4 ay çalıştım sonrasında işime son verildi. Bana yapılan birinci tebliğde iş kanunun 17. maddesi gereği 04.01.2016 tarihinde, 18.01.2016 tarihi itibariyle işiniz son buluyor diye yazı tebliğ edildi. İkinci yapılan tebliğ ise 08.01.2016 tarihinde, 11.01.2016 tarihi itibariyle işiniz son bulu yor diye (iş huzurunu bozmanız, nedeniyle ) yazı tebliğ edildi. İŞ SÖZLEŞMEM BELİRLİ SÜRELİ OLDUĞU İÇİN İŞE İADE DAVASI AÇABİLİRMİYİM, HANGİ YOLU İZLEMELİYİM.

    Reply
  11. ahmet

    Merhabar bisey soracagim, ben giyim sektorunde satis danismani olarak.calisiyorum, musteri onunla yeteri kadar ilgilenmedigimi soyleyip beni kasaya sozlu olarak sikayet etmis, mudurdd bu durumda benden savunma istiyor. Savunma vermek zorundamiyim, aydinlatirmisiniz beni

    Reply
  12. AHMET KESKİN

    Merhabalar, özel bir perakende şirketinde mağaza müdürü olarak çalışmaktayım. Şirketimizin toplantılarında merkeze giderken kasadan yol parası alırız ve sistemden düşeriz. Son olarak aralık ayında aldım ve fişini de merkeze gönderdim ki yıllardır alırız bu şeklide. Ama bu kez benden savunma istendi ocak 12 sinde bende vermedim. Bu durumda ne gibi bir sıkıntı yaşanabilir? Burada usulsüz bir durumda yok dediğim gibi yıllardır bu şekilde yol masrafının kasadan alınarak yapılan bir uygulamaya ilk kez benden savunma istediler. Bilgilendirirseniz çok sevinirim.Saygılarımla.

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Savunma verip vermemek size kalmış bir husus fakat İş Mahkemesinde kendini daha sağlıklı savunmak adına savunma yazmanız ve sürecin bu şekilde yıllardır ilerlediğini söylemeniz daha sağlıklı olacaktır.

      Reply
  13. Hakan Algül

    Merhabalar ben özel bi şirkette çalışıyorum ve 5 aydır ilaç kullanıyorum ilaçların etkisi uykusuzluk yorgunluk yapıyor saat 13 de amirine mail arıyorum isle alakalı ve 13 30 amirin beni koltukta uyur halde gördü ilaçların etkisiyle içim geçmiş bu benim çıkış sebebim olabilirmi ilaç kullandığı biliyorlar ilaçlar reçeteli ve savunmam alınırsa daha sonraki yıllarda isten çıkarma sebebi olabilirmi iyi gunler

    Reply
  14. İsa

    Mrb emre bey. Özel güvenlik görevlisi olarak kamuda çalışıyorum taşeron olarak. Müdür kılık kıyafet denetleme yaptı.o an boşluğuma denk geldi üzerimde sadece cop yoktu. Onun haricinde herşey tamamdı.denetleme raporu şirkete göndereceğini söyledi. Acaba kaç ihtar almam gerekecek yada işten çıkarılma sebebim olur mu?

    Reply
  15. Kadir

    Mehmet bey iş yerinde iş arkadaşım tarafından darp ve aileme küfür edildi fakat müdür savunma alındığı halde işlem yapmadı bana hakaret eden arkadaşı savunuyor savunmanın kaç gün içinde işleme alınması gerekiyor disiplin kuruluna kaç gün içinde sevk edilmesi gerekli

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      İşveren savunma için uygun bir süre verir. Bu süre kanunda belirtilmiş süre değildir fakat işçiye yetecek bir süre olmalıdır. İşveren savunma aldıktan sonra 6 gün içerisinde fesih işlemini yapmalıdır.

      Reply
  16. Seher ayva

    Merhabalar. Ben markette calisiyorum . Sorumlu her işi bana yüklüyor. Kasa mal atma mağaza düzeni skt satışı takibi. Bir süreden sonra belimde sıkıntı oldu . Skt satışı yapmadım diye uğraştılar . Böyle bir mecburiyetim yok . Savunma talep ettiler yazdım . İkinci kez durduk yere yine savunma istedi bahane uydurmaya çalışıyorlar. Peki bu savunmalar ile beni işten tazminatsız mı atarlar.

    Reply
    1. Av. Mehmet Emre Ulusoy Post author

      Merhaba,

      Savunmalar neticesinde iş sözleşmenize son verebilirler fakat bu haksız bir fesih olur ve işe iade davası açabilirsiniz. Yine kıdem ve ihbar tazminatlarınız için de yasal yollara başvurabilirsiniz.

      Reply
  17. pınar anı

    iyi akşamlar avukat bey bana verilen raporlar için açıklama belgesi istiyorlar ve bunu yazarken el yazıyla mı yazacağım yaksa bilgisayardan da yazabilir miyim?
    saygılarımla

    Reply

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir