Evlilik birliğinin temelinden sarsılması durumunda, eşlerin özgür iradeleriyle anlaşarak evliliği sonlandırmalarına “Anlaşmalı Boşanma” denir. Türk Medeni Kanunu madde 166/3’te düzenlenen bu yöntem, çekişmeli boşanma davalarının aksine yıllarca sürmez; genellikle tek celsede ve çok kısa sürede sonuçlanır. Ancak bu hızın sağlanabilmesi için kanunun aradığı şartların eksiksiz yerine getirilmesi gerekir.
Anlaşmalı Boşanma Davasının Şartları
Her “anlaştık” diyen çift hemen boşanamaz. Kanun, evliliği korumak adına bazı ön şartlar koymuştur:
- 1 Yıl Şartı: Evlilik tarihinden itibaren en az 1 yıl geçmiş olmalıdır. (1 yıldan az süren evliliklerde anlaşmalı boşanma olmaz, çekişmeli boşanma davası açılıp tanıkla ispat gerekir).
- Protokol: Eşler; mali konular ve çocukların durumu hakkında tam bir anlaşmaya varmalıdır.
- Başvuru: Eşler birlikte veya yalnız olarak dava açabilirler.
- Hakim Huzurunda Beyan: Taraflar duruşmaya bizzat katılmalı ve boşanma iradelerini hakimin yüzüne karşı açıklamalıdır. Hakim protokol maddelerinin tarafların hür iradeleriyle kararlaştırıldığını teyit etmek zorundadır.
Anlaşmalı Boşanma Protokolü Nedir?
Davanın en kritik belgesi “Anlaşmalı Boşanma Protokolü“dür. Anlaşmalı boşanma protokolünde bulunması zorunlu unsurlar şunlardır:
- Velayet: Çocukların velayeti kime verilecek?
- Nafaka: İştirak nafakası (çocuk için) ve yoksulluk nafakası (eş için) ödenecek mi, ne kadar ödenecek?
- Tazminat: Tarafların birbirlerinden maddi veya manevi tazminat talebi var mı?
- Mal Paylaşımı: Ev, araba, eşyalar nasıl paylaşılacak? “Mal rejiminden kaynaklı haklarımı aldım/istemiyorum” gibi net ifadeler olmalıdır.
Anlaşmalı Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?
Anlaşmalı boşanma davaları, mahkemenin yoğunluğuna göre değişmekle birlikte genellikle 1 hafta ile 1 ay arasında sonuçlanır. Duruşma günü verildiğinde ve taraflar hazır olduğunda, boşanma kararı tek celsede verilir.
Ancak duruşmada boşanma kararı verilmesi ile boşanma süreci tamamlanmamaktadır. Mahkeme, duruşma tarihinden sonraki bir ay içerisinde gerekçeli kararı yazar ve talep ile birlikte bu karar taraflara tebliğ edilir. Tebliğ ile taraflara iki hafta itiraz süresi tanınır ve bu sürede itiraz olmazsa karar kesinleşir ve boşanma süreci tamamlanır. Bu nedenle anlaşmalı boşanma davalarında tüm sürecin ortalama 2 – 2,5 ayda tamamlanacağı söylemek yerinde olur.
Görevli ve Yetkili Mahkeme Hangisidir?
Anlaşmalı boşanma davalarında görevli mahkeme Aile Mahkemeleridir. Yetkili mahkeme hususunda herhangi bir taraf itirazda bulunmayacağı için uygulamada istenilen Adliyede dava açılmaktadır.
Avukat Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
Anlaşmalı boşanma davaları bugün birçok yurttaş tarafından avukat desteği olmadan açılsa dahi geleceğinizi etkileyen maddelerin uzman bir avukat tarafından hazırlanması önemlidir. Gerek hakların tesisi gerek süre bakımından boşanma avukatı ile hareket etmek faydalı olacaktır. Anlaşmalı boşanma sürecinizde hak kaybı yaşamamak ve profesyonel hukuki destek almak için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz: İletişim
Sık Sorulan Sorular
1. Anlaşmalı boşanma davası açabilmenin kanuni şartları nelerdir?
Türk Medeni Kanunu’na göre anlaşmalı boşanabilmek için dört temel şartın bir arada bulunması gerekir:
- Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması,
- Eşlerin mahkemeye beraber başvurması veya birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi,
- Eşlerin duruşmada bizzat hazır bulunarak boşanma iradelerini hakime beyan etmeleri,
- Boşanmanın mali sonuçları (nafaka, tazminat, mal paylaşımı) ve çocukların durumu (velayet) konusunda tam bir anlaşmaya varılmış (protokol hazırlanmış) olması.
2. Evliliğimizde henüz 1 yılı doldurmadık, anlaşmalı boşanabilir miyiz?
Hayır, kanunen boşanamazsınız. 1 yıllık süre kesin bir şarttır ve resmi nikah tarihinden davanın açıldığı tarihe kadar hesaplanır. 1 yılı doldurmayan eşler, ancak evlilik birliğinin temelden sarsılması (şiddetli geçimsizlik) nedenine dayalı “çekişmeli boşanma davası” açıp, delil ve tanık sunarak boşanabilirler.
3. Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer? Tek celsede biter mi?
Evet, şartlar tamamsa dava tek celsede biter. Mahkemenin iş yoğunluğuna bağlı olarak dava açıldıktan sonra genellikle 1 ila 4 hafta sonrasına duruşma günü verilir. Duruşma sonrasında gerekçeli kararın yazılması ve kararın kesinleşmesiyle birlikte tüm süreç ortalama 1 ila 1,5 ay içerisinde tamamen sonuçlanmış olur.
4. Avukatım var, anlaşmalı boşanma duruşmasına bizzat katılmak zorunda mıyım?
Evet, kesinlikle zorunlusunuz. Anlaşmalı boşanma davalarının en önemli özelliği budur. Avukatınız sizi mahkemede temsil etse dahi, hakim her iki eşi de duruşma salonunda bizzat görmek ve boşanma iradeleri ile protokolü kendi özgür iradeleriyle imzaladıklarını kendi ağızlarından duymak zorundadır. Taraflardan biri duruşmaya gelmezse anlaşmalı boşanma gerçekleşmez.
5. Anlaşmalı boşanma protokolü nedir ve neleri içermelidir?
Protokol, eşlerin boşanmanın tüm sonuçları üzerinde uzlaştıklarını gösteren yazılı ve imzalı bir sözleşmedir. Bu protokolde; varsa ödenecek maddi/manevi tazminat miktarları, yoksulluk ve iştirak nafakaları, ev eşyalarının ve tapu/araç gibi malların paylaşımı, çocukların velayetinin kimde kalacağı ve diğer eşin çocukla kuracağı kişisel ilişki günleri hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde net olarak yazılmalıdır.
6. Anlaşmalı boşanmada mal paylaşımı yarı yarıya olmak zorunda mıdır?
Hayır, böyle bir zorunluluk yoktur. Anlaşmalı boşanmada taraflar mal paylaşımı konusunda tamamen özgürdür. Eşler dilerse malları yarı yarıya paylaşabilir, dilerse malların tamamı bir eşe bırakılabilir veya hiçbir mal talebinde bulunulmayabilir. Hakimin bu paylaşıma (çocukların menfaati zedelenmediği sürece) kural olarak müdahale hakkı yoktur.
7. Dava açıldıktan veya protokol imzalandıktan sonra vazgeçilebilir mi?
Evet, vazgeçilebilir. Anlaşmalı boşanma kararı mahkemece verilip kesinleşinceye kadar taraflardan her biri anlaşmadan dönebilir. Eşlerden biri duruşmada boşanmak istemediğini veya protokoldeki bir maddeyi kabul etmediğini söylerse, dava reddedilmez ancak otomatik olarak “çekişmeli boşanma davasına” dönüşür.
8. Anlaşmalı boşanmada avukat tutmak zorunlu mudur?
Kanunen avukat tutma zorunluluğu yoktur. Ancak, internetten alınan taslak (matbu) protokollerle açılan davalarda; ifadelerin muğlak olması nedeniyle hak kayıpları yaşanması, nafaka veya mal rejiminden doğan haklardan yanlışlıkla feragat edilmesi oldukça sıktır. Hatalı bir protokol ileride yeni davalara yol açar. Bu nedenle protokolün hukuki bir dille, infaza elverişli ve eksiksiz hazırlanması için süreci uzman bir boşanma avukatıyla yürütmek hayati önem taşır.
9. Eşim duruşmaya gelmezse ne olur?
Anlaşmalı boşanmanın temel şartı, iki tarafın da duruşmada hazır bulunmasıdır. Eşiniz duruşmaya gelmezse dava anlaşmalı olarak bitmez, çekişmeli boşanmaya döner ve süreç uzar.
10. Boşandıktan ne kadar sonra tekrar evlenebilirim?
Erkekler karar kesinleştiği an evlenebilir. Kadınlar için ise 300 günlük “iddet müddeti” (bekleme süresi) vardır. Ancak kadın hamile olmadığını doktor raporuyla ispatlarsa bu süreyi kaldırtabilir.
5yıl evli kaldık anlasmalı bosanma davası actık ve bolandık 10 gın sonra gelin kararı alın dendi ben gidip alıcam eşim almazsa ne olur tşk
Merhaba,
Eşiniz gelmezse adresine tebligat yaptırırsınız.
eşimle farklı ıllerdeyız esım bana vekalet gondere bılırmı anloasmalı bosanmada
Merhaba,
Eşler birbirini vekil tayin edemez boşanma davasında. Taraflar mutlaka duruşmaya katılmalıdır.
1 yıl önce mahkemede anlaşmalı olarak boşandık 10 gün sonra gelip bir imza atacaksınız dediler biz imza atmaya gitmedik mahkeme ne oldu şimdi eşimle resmen hala evli gözüküyom
Merhaba,
Kararın kesinleşmesi için gitmeniz gerekir. Aksi halde dosyanız o şekilde duracaktır. Kesinleşmediği sürece evli kalacaksınız ve kayıtlarda o şekilde görünmeye devam edecektir.
Merhaba benim annem ve babam boşanıyor lar babam anlasmali dava açtı annemde kabul etti şimdi vazgeçtim diyor babam boşan micam diyor mahkeme ayın 7 sinde bir ev var yarı yarıya paylaşılacaktır bu arada babamın evi satmasindan yada başkasının üzerine geçirmesin den korkutuyor uz ne yapmamız gerekiyor yardım ci olursanız çok teşekkür ederim
Merhaba,
Evin satılmaması için aile konut şerhi konulabilir. Tapu Müdürlüğünden talep edebilirsiniz. Anlaşmalı boşanma davasında taraflar anlaşmalıdır, birisi vazgeçerse dava çekişmeli boşanma davası olarak devam eder.
Merhaba
Eşimle karşılıklı dava açtık. 2. Duruşmamız ocak ayında. Ben duruşmadan önce anlaşmalı boşanmak istiyorum. Bu mümkün müdür?
Merhaba,
Çekişmeli boşanma davası devam ederken eşler anlaşıp davayı anlaşmalı boşanmaya çevirebilir. Eşler anlaşmalı boşanma protokolü hazırlayarak mahkemeye sunmalıdır. Hukuki destek talebiniz var ise bize mail atabilir veya 0216 550 33 23 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Merhaba! Anlaşmalı boşanma yapacağız ve benim iş için yurtdışına gitmem gerek ve orda iş için kalmam gerekiyor bu durumda avukat’a vekaletname vermemde herhan gibi bir sorun oluşabilirmi yurt dışına gitmezden önce hazırlanacak olan protokol’u imzalayıp gideceğim ve mahkemede ben olmadığım zaman bir sorun oluşurmu. teşekkür ederim
Merhaba,
Anlaşmalı boşanma davalarında taraflar duruşmada hazır bulunmalıdır. Taraflardan birinin duruşmada hazır olmaması anlaşmalı boşanmanın gerçekleşmemesine neden olacaktır. Davacının veya davalının avukatlarının olması bir şeyi değiştirmeyecektir.
Meslektaşım,
Teşekkür ederim. İyi çalışmalar dilerim.
Merhaba biz eşimle 2025 ekimde ilk davamız görüldü mahkemede ama hakim bize 1 ay düsşünme miz için süre vermişti kasımın 24 de gidip boşanma gerçekleşecekti fakat eşim işim var başka gün gideriz dedi şimdi şimdi bizim davamız devam ediyor mu yoksa dava düştümü bilmek istiyorum iyi günler
Merhaba,
Hukukumuzda dava açan kişiler davasını takip etmelidir. Anlaşmalı boşanma davasında davacı olan kişi duruşmaya katılmazsa Aile Mahkemesi Hakimi dosyayı düşürür. 3 aylık süre içerisinde dosyayı yenileyebilir ve yargılamaya devam edebilirsiniz ancak ilk duruşmada yine her iki eş olarak duruşmada hazır bulunmanız gerekir. Bu nedenle duruşma tutanağını kontrol ediniz ve Mahkemenin ne karar verdiğine bakınız, ona göre hareket ediniz.