Boşanma davalarında eşlerin yolları ayrılsa da, ebeveynlik sıfatı ve çocuklara karşı sorumlulukları ömür boyu devam eder. Hukukumuzda bu sorumluluğun maddi karşılığı “İştirak Nafakası” olarak tanımlanır. Ancak uygulamada en çok kafa karışıklığı yaratan konu; bu nafakanın nasıl hesaplandığı ve ekonomik koşulların (enflasyonun) nafakayı nasıl erittiğidir.
Velayeti almayan tarafın, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine “gücü oranında” katılmasını zorunlu kılan bu mekanizma, aslında eşe değil, doğrudan çocuğun geleceğine yapılan bir ödemedir. Peki, 2026 yılı itibarıyla mahkemeler nafaka miktarını belirlerken hangi kriterleri baz alıyor? Asgari ücretli bir baba ne kadar nafaka öder? İşsizlik nafakaya engel mi? İşte detaylar.
İştirak Nafakası Nedir ve Ne Zaman Başlar?
Halk arasında genellikle karıştırılan bir hususu netleştirmek gerekir: İştirak nafakası, yoksulluk nafakası gibi eşin geçimi için değil, sadece çocuğun ihtiyaçları için ödenir.
Dava açıldığı andan itibaren hakim, çocuğun mağdur olmaması için geçici olarak “Tedbir Nafakası”na hükmeder. Boşanma kararı kesinleştikten sonra ise bu ödeme, çocuk 18 yaşını doldurana kadar “İştirak Nafakası” adıyla devam eder.
Mahkeme Nafaka Miktarını Nasıl Hesaplar? (2026 Kriterleri)
Türk Hukukunda “sabit bir nafaka hesaplama tablosu” veya “maaşın %25’i” gibi kesin bir kural yoktur. Her dosya kendi içinde, tarafların sosyal ve ekonomik durum araştırması (SED) raporlarına göre değerlendirilir.
Hakim şu dengeyi kurmaya çalışır:
- Çocuğun İhtiyaçları: Eğitim, sağlık, ulaşım, beslenme ve sosyal aktiviteler. (Özel okul ile devlet okulu masrafı bir tutulmaz).
- Ödeyecek Tarafın Gücü: Maaş bordrosu önemlidir ancak tek kriter değildir. Kişinin yaşam standardı, üzerine kayıtlı mal varlığı ve harcama alışkanlıkları da dikkate alınır.
- Paranın Alım Gücü: Günümüz ekonomik koşullarında, hükmedilen rakamın enflasyon karşısında erimemesi için TÜFE/ÜFE oranları göz önünde bulundurulur.
Önemli Ayrım: Nafaka yükümlüsünün “işsiz olması”, onu nafaka ödemekten tamamen kurtarmaz. Yargıtay, bedensel engeli bulunmayan ve çalışabilecek durumda olan bir babanın (veya annenin), asgari ücret düzeyinde gelir elde edebileceğini varsayarak, asgari düzeyde de olsa bir nafaka ödemesi gerektiğine hükmeder.
Nafaka Her Yıl Artar mı?
Evet, ancak bunun kararda belirtilmesi gerekir. Mahkeme kararlarında genellikle “nafakanın her yıl TÜİK tarafından açıklanan ÜFE (veya TÜFE) oranında artırılmasına” şeklinde bir ibare yer alır. Eğer eski kararınızda böyle bir artış maddesi yoksa veya mevcut nafaka enflasyon karşısında “kuş kadar” kaldıysa, “Nafaka Artırım Davası” açarak güncel ekonomik şartlara uygun yeni bir rakam talep etme hakkınız vardır.
Avukatı Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
“İştirak nafakası davalarında en sık karşılaştığımız hata, ‘nasıl olsa hakim belirler’ diyerek pasif kalmaktır. Oysa çocuğun giderlerinin (servis, kurs, özel ders, sağlık harcamaları) belgeli ve somut bir şekilde mahkemeye sunulması, hakimin takdir edeceği rakamı doğrudan etkiler.
Öte yandan, nafaka ödeyen taraf iseniz ve gelirinizde ciddi bir azalma olduysa (iş kaybı, iflas, hastalık), borç birikip icralık olmadan önce mutlaka ‘Nafaka İndirim Davası’ veya ‘Nafakanın Kaldırılması’ davası açmalısınız. Biriken nafaka borcunu ödemeden silmek mümkün değildir, bu yüzden zamanında hukuki aksiyon almak hayati önem taşır.”
Sık Sorulan Sorular
Müvekkillerimizden gelen, internette en çok aranan gerçek soruları ve net cevaplarını aşağıda derledik.
Çocuğum 18 yaşını doldurdu, nafaka otomatik olarak kesilir mi?
Evet, iştirak nafakası çocuk reşit olduğunda (18 yaş) kendiliğinden sona erer. Ancak, çocuk üniversite eğitimine devam ediyorsa, eğitim hayatı bitene kadar babasından (veya annesinden) destek almaya devam etmek için “Yardım Nafakası” davası açabilir. Bu dava artık çocuk tarafından açılır.
Eski eşim nafakayı ödemiyor, hapis cezası var mı?
Evet. Nafaka borcu, diğer borçlardan farklı ve önceliklidir. İcra takibi başlatılmasına rağmen ödeme yapılmazsa, İcra Ceza Mahkemesi’ne şikayet yoluyla borçlu hakkında 3 aya kadar tazyik hapsi kararı çıkartılabilir.
Asgari ücretle çalışıyorum, ne kadar nafaka öderim?
Kesin bir rakam olmamakla birlikte, 2026 yılı uygulamalarında mahkemeler, asgari ücretli bir ebeveynin maaşının, kendisinin asgari geçimini sağlayacak kısmını ayırdıktan sonra, makul bir oranını çocuğa tahsis eder. Bu rakam çocuğun yaşına göre değişse de, sembolik bir rakam (örneğin 100-200 TL gibi) olmayacaktır.
Velayet bende değil ama çocuk tüm yaz benimle kalıyor. Yine de nafaka öder miyim?
Kural olarak evet, ödemeye devam edersiniz. Ancak, çocuğun sizinle kaldığı süre çok uzunsa (örneğin yatılı okulda olup yazın tamamen sizdeyse), mahkemeden bu dönemler için nafaka ödememeyi veya indirim yapılmasını talep edebilirsiniz; fakat bu istisnai bir durumdur.
Anlaşmalı boşandık, nafaka istemedim. Şimdi isteyebilir miyim?
Evet. Boşanma protokolünde “çocuk için nafaka istemiyorum” demiş olsanız bile, bu beyan çocuğun hakkından feragat anlamına gelmez. Çocuğun ihtiyaçları doğduğunda veya şartlar değiştiğinde her zaman iştirak nafakası talep edilebilir.
Aile Mahkemesi Hakimi Talebi Aşarak İştirak Nafakasına Hükmedebilir Mi ?
Boşanma davasında davacının talep ettiği meblağın üzerinde bir iştirak nafakasına hükmedilmesi halinde bu husus Yargıtay’da bozma nedeni olarak kabul edilmektedir. Halbuki kamu düzeninden olan iştirak nafakasında talebin aşılarak karara bağlanması olağandır. Yargılamayı yapan hakime talep olmaksızın iştirak nafakasına hükmetme yetkisi verilirken talep halinde talebin aşılamayacağını dikte etmek kanunun ruhuna aykırıdır.
Davacı İştirak Nafakası İstemediğini Beyan Etmişse Nafaka Verilir Mi?
Yukarıda da detaylıca izah ettiğimiz üzere iştirak nafakası kamu düzeninden olup tarafların beyanlarıyla şekillenmemektedir. Fakat yukarıda Yargıtay’ın yanlış bulduğumuz uygulaması burada da devam etmekte ve açık bir şekilde iştirak nafakası istenmediği beyan edilmişse iştirak nafakasına hükmedilmemektedir. Yüksek Mahkeme bu görüştedir. Burada önemli olan husus iştirak nafakası istenilmediğinin açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmesidir.
Merhaba benim iki tane çocuğum var 750 TL nafaka ödüyorum benim birçok yere borcum icralarim var maaşımdan da kesiliyor 1200 TL maaş alıyorum dava acsam nafaka parası düşer mi
Merhaba,
İştirak nafakası söz konusu olduğunda geliriniz ne olursa olsun muhakkak çocuğun/çocukların giderlerine katılmak gerekmektedir. Hal böyleyken mahkeme en alt miktardan da olsa iştirak nafakasına hükmeder. Nafaka miktarının yüksek olması halinde ise nafakanın düşürülmesi için dava açabilirsiniz.
Merhaba 22.11.2017 tarihinde velayet davası sonucu davam kesinleşti her ayın 24 unde iştirak nafakası yatırıyordum son kez 24 unde yatırmak zorundamıyım
Merhaba,7 yıl önce eşimden boşandım.7 yıldır oğluma 1500 TL ödüyor babası.Hiç artış olmadı.sözleşmeye artış konmasını kabul etmemişti.ben bankada çalışyordum,2 yıl önce işten çıkartıldım.halen işsizim.1 yıl öncede maddiyatında ciddi bir artış oldu karşı tarafın,mirastan dolayı ailenin tek çocuğu,işyeride var,başka firmadan da maaş alıyor(maaşı düşük görünüyor)sadece gezi amaçlı 33 ülkeye gitti boşandıktan sonra,şimdi koronadan gidemiyor.benim pasaportum bile yok,oğlumunda.3 yıldır yurt içinde bile tatile gidemedik.oğlumu çalışırken özel okula gönderiyordum,şimdi devlete gidiyor.babası para vermedi okul için ama 1 yıllık bisiklet parasıyla bisiklet almış.instagramda görüyorum.ama ona kalırsa parası yok!!!nafaka artımı yapabilir miyim?yada kendime ayrıca alabilir miyim?ortalama ne kadar artar?iş davama bakan avukata sormuştum,aylık çocuğun giderlerini göstermen gerekir demişti.ama evin market,fatura,kıyafet(sürekli büyüyor) var ve ben artık işsizim bu yeterli değil mi?üstelik işten ciddi sağlık sebebiyle rapor aldığım için çkartıldım. Çok uzun yazdım teşekkürler
Merhaba,
Boşanmada protokole neler yazıldığı sizin nafaka talep edebilmeniz bakımından önemlidir. Bu nedenle protokolü görmemiz gerekir. Çocuğunuz adına ise nafakanın arttırılması davası açabilirsiniz. Bahsettiğiniz hususlarda delilleri toplayıp ekran görüntülerini almanız faydanıza olur. Mahkemede karşı tarafın ekonomik durumunu ispatlamaya çalışırken faydalı olacaktır.
Merhaba,
5 yıl önce anlaşmalı boşandık. Anlaşmaya göre 2 kızım için belirlenen bedeli ödemediğinden icra yoluyla aldığımız nafaka, iştirak nafakası idi. Büyük Kızım şimdi 20 yaşında ve icradan gelen nafaka bedeli gelmeye devam ediyor. İptal ettirip yardım nafakası için tekrar mı başvurmalıyız? Bu işlemi kızım mı talep etmeli, Nafaka bedeli yükseltmeyi de bu işlem esnasında mı talep edebilir miyiz? Teşekkürler.
Merhaba,
Kızınız kendisi adına dava açmalı ve yardım nafakası talep etmelidir.
Merhaba ,kızım 13 yasında 10 yıl önce mahkeme 600 tl nafaka belırdı halen aynı nafaka yatırıyor kızımın babası dava açıp çocugumu huzursuz etmek ıstemıyorum.Cunku cocugumu tehdıt edıyor babası bende velayet davası acarım dıye….ne yapabılırım???lutfen bana yardım edın
Merhaba,
Velayet davası açılması halinde çocuğun görüşleri de sorulur ve pedagog yaptığı görüşmelere göre bir rapor hazırlar. Bu noktada tercih sizin. Açacağınız dava ile ilgili bilgi sahibisiniz zaten.
çocuk okumuyor ve çalışıyorsa iştirak nafkası 18 yaşına girincemi 18 yaşını bitirip 19 yaşına geçincemi son bulur
bu konuda ilgi verirseniz memmun olurum saygılarımla
Merhaba,
18 yaşını doldurduğu zaman son bulacaktır.
Merhaba biz eşimle anlaşmalı olarak 5 ay önce bosandik sadece iştirak nafasi ödemesi konusunda anlaştık yanlız hiç ödeme yapması eski eşim boşandıktan kısa bir süre sonra işten çıkarıldı ve nafakanın kaldırılması davası açtı sizce nafaka kaldirilir mi? Teşekkürler
Merhaba,
Boşanma yeni gerçekleşmiş, bu tip durumlarda mahkemeler nafakanın kaldırılması kararı vermemektedir. Eşinizin işten çıkarılması ise aleyhinize bir durum. Bu nedenle bir avukat tutunuz, ücretini karşılayamayacak durumda iseniz Baro’dan avukat isteyiniz.
Merhaba Ben eşimle boşandım anlaşmalı çocuğun velayeti bende Bana 1500 TL yoksulluk nafakası çocuğuma 1000 TL iştirak nafakası anlaştık çocuk oda hazırlayıp mahkemeye sunduk mahkeme onayladı Eşim hala nice deme yapmadı yeni boşandık diye yalnız mahkeme Birgün belirlemede O para bana ne zaman ödenmeye başlayacak ve eşim bu miktarı düşürebilir mi anlaşmalı boşandık
Merhaba,
Protokolde ödemelerin ne zaman başlayacağını da yazmanız gerkeirdi. Bu haliyle boşanmanın kesinleşmesiyle birlikte ödemelerin başlatılması uygun olacaktır. Anlaşmalı boşanma olduğundan ötürü kısa sürede kesinleşecektir.
merhaba, esimle 3 yil once bosandik. 4 yasinda kizimiz var. aylik 230 tl istirak nafakasi oduyorum anlasmali bosandik . suan 1 yillkk evliyim çocugum oldu . eski esim nafaka yukseltme ve evlatlik iliskisinin sonlandirilmasi adi altdina 2 tane dava acmis . hem evladimle iliskimi sonlabdirmak hem nafaka yukseltme istyor birbirinden zit iki dava sizce bu iki davayi kazanma sansi varmi ? ayni zamanda asgari maas aliyorum. yeni cocugum oldu banka borclarim var . bunlari mahkeme gorurmu ? nafaka artarmi
Merhaba,
Her iki dava farklı davalardır ve mahkeme bu iki davayı ayıracaktır. Evlatlık ilişkisinin kaldırılması farklı davaların tesis edilmesiyle mümkündür. Babalık davası, soybağının reddi davası gibi. Bu davalar hakkında ilgili yazılarımıza bakabilirsiniz.
eski eşim iştirak nafakasını 750 tl yazdı o zaman durumum vardı kabul ettim şimdi 2. evliliğim gerçekleşti 2500 tl maaş alıyorum 1650 tl icram var kirada oturuyorum bu durumda mahkemeye azaltım için başvuruda bulunmsam evrak olarak ne vermem lazım dilekçe yanında bir de ne kadar düşüş olur tahmini
Merhaba,
Davanızda ekonomik durumunuzu izah edeceksiniz.
Unv.2 sknifta iken Babamdan 200 tl nafaka alıyordum. Yükseltme davası açtık. 500 tl talep ettik. Dava sonuçlandı ve nafaka 100 tl ye düştü. Bu nasıl oluyor
Merhaba,
Karara itiraz ederek istinaf mahkemelerine gönderebilirsiniz.
merhaba,
eşimle 1 yıl önce anlaşmalı boşandık.4 gayrımenkulumuzden 1 i onun, 3 ü benim üzerimeydi ve bu şeklide kaldı, kayıtlara geçti.1 kızımız için 500 tl nafaka talep edildi, ben kendi isteğim ile her ay 2500 tl ödüyorum.Merak ettiğin konu; eski eşim üzerime kayıtlı taşınmazlar(ev, araba) ve bankadaki nakit varlığım için sonradan hak talep edebilir mi?
teşekkür ederim.
Merhaba,
Protokolünüze bakmak gerekir.