Trafik kazaları ne yazık ki sadece maddi hasarla kalmayıp, can kayıplarına da yol açabilmektedir. Bir yakının trafik kazasında vefat etmesi, geride kalanlar için tarifi imkansız bir manevi acının yanı sıra, ekonomik olarak da büyük bir yıkıma sebep olabilir. Türk Borçlar Kanunu, bu acı kayıpların telafisi mümkün olmasa da, geride kalanların (eş, çocuk, anne-baba) mağduriyetini bir nebze olsun gidermek adına Maddi ve Manevi Tazminat hakkı tanımıştır.
Bu yazımızda, ölümlü trafik kazaları sonrasında hak sahiplerinin talep edebileceği tazminat türlerini, hesaplama yöntemlerini ve dava sürecini detaylandırdık.
Kimler Tazminat Davası Açabilir?
Ölümlü trafik kazalarında tazminat hakkı sahipleri, vefat eden kişinin desteğinden mahrum kalan yakınlarıdır.
- Maddi Tazminat (Destekten Yoksun Kalma) İçin:
- Ölenin eşi ve çocukları (Yasal karine gereği destek aldıkları varsayılır).
- Ölenin anne ve babası (Destek aldıklarını ispatlamaları gerekebilir).
- Ölenin sağlığında düzenli olarak maddi destek sağladığı diğer kişiler (Örn: Burs verdiği öğrenci, bakımını üstlendiği akraba).
- Manevi Tazminat İçin:
- Ölenin yakınları (Eş, çocuk, anne, baba, kardeşler). Vefat edenle arasında güçlü bir duygusal bağ bulunan nişanlısı dahi manevi tazminat talep edebilir.
Talep Edilebilecek Tazminat Kalemleri Nelerdir?
Ölümle sonuçlanan kazalarda talep edilebilecek maddi zararlar şunlardır:
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı: Ölen kişi yaşasaydı, yakınlarına sağlayacağı maddi desteğin peşin olarak hesaplanıp ödenmesidir.
- Cenaze ve Defin Giderleri: Cenazenin nakli, kefen, mezar yeri, yemek gibi yapılan tüm masraflar.
- Tedavi Giderleri: Eğer kaza anında ölüm gerçekleşmemiş, kişi hastanede bir süre tedavi görüp sonra vefat etmişse, bu süreçteki hastane masrafları.
Dava Kimlere Karşı Açılır?
Tazminat davası, kazada kusurlu olan taraf ve onun sorumluluğunu üstlenen kurumlara karşı müteselsilen (birlikte) açılabilir:
- Araç Sürücüsü: Kazayı yapan kusurlu şoför.
- Araç Sahibi (İşleten): Ruhsat sahibi.
- Sigorta Şirketi: Aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (Trafik Sigortası) ve varsa İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası (Kasko) şirketi.
Önemli: Sigorta şirketleri sadece maddi tazminattan (poliçe limitleri dahilinde) sorumludur. Manevi tazminat genellikle sürücü ve araç sahibinden talep edilir.
Tazminat Hesaplaması Nasıl Yapılır?
Destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanırken şu kriterler dikkate alınır:
- Ölenin yaşı ve muhtemel yaşam süresi (TRH-2010 Tablosu kullanılır).
- Ölenin aylık kazancı (Maaş bordrosu yoksa emsal ücret araştırması yapılır).
- Geride kalan hak sahiplerinin yaşları ve destek süreleri.
- Kazadaki kusur oranları (Kusur ne kadar azsa tazminat o kadar artar).
Bu hesaplama, uzman aktüerya bilirkişileri tarafından yapılan teknik bir işlemdir.
Zamanaşımı Süresi
Ölümlü trafik kazalarında dava açma süresi, Türk Ceza Kanunu’ndaki “Ceza Zamanaşımı” sürelerine tabidir.
- Ölümlü kazalarda (Taksirle öldürme suçu oluştuğu için) zamanaşımı süresi 15 yıldır.
- Bu süre, kazanın olduğu tarihten itibaren başlar.
İş Kazası Sayılan Ölümlü veya Yaralanmalı Trafik Kazaları
Meydana gelen trafik kazası, işverenin tahsis ettiği bir taşıt ile işe gidiş geliş esnasında veya işin yapıldığı esnada meydana gelmişse ve çalışan bedenen veya ruhen zarara uğramışsa meydana gelen trafik kazası iş kazası olarak değerlendirilecektir. Buna ilişkin yazımızı okuyabilirsiniz : Trafik İş Kazası Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat
Avukat Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
“Trafik kazası tazminatlarında en sık karşılaştığımız mağduriyet, kazazedelerin sigorta şirketlerine bireysel başvuru yapıp ‘Size şu kadar ödeme çıktı, imzalayın hemen yatıralım’ tekliflerini kabul etmeleridir.
Sigorta şirketleri genellikle aktüeryal hesaplamayı en alt sınırdan yaparak, gerçek hakkınızın çok altında (bazen yarısı kadar) ödeme teklif ederler. Ve maalesef ibraname imzaladığınız için sonradan dava açma hakkınız kısıtlanabilir. Bu nedenle sigorta şirketinin teklifini, uzman bir avukata hesaplatmadan kesinlikle kabul etmeyiniz veya ibraname imzalamayınız.”
Trafik kazası tazminat süreçleri; sigorta şirketleriyle yazışmalar, maluliyet oranlarının tespiti ve aktüerya hesaplamaları gibi teknik detaylar içerir. Hak kaybına uğramamak ve sigorta şirketlerinin eksik ödemelerinin önüne geçmek için sürecin başından itibaren uzman bir avukatla ilerlemek büyük önem taşır. Değerlendirme ve hukuki destek için bizimle iletişime geçebilirsiniz : İletişim
Sık Sorulan Sorular
1. Trafik kazası sonrası kimler tazminat davası açabilir?
Trafik kazası sonucunda bedensel bir yaralanma (maluliyet) meydana gelmişse, yaralanan kişinin bizzat kendisi maddi ve manevi tazminat davası açabilir. Kaza sonucunda ölüm meydana gelmişse, vefat edenin desteğinden yoksun kalan yakınları (eşi, çocukları, anne-babası veya bakımını üstlendiği diğer kişiler) destekten yoksun kalma tazminatı (maddi) ve manevi tazminat talep edebilirler.
2. Trafik kazası tazminat davası kimlere karşı açılır?
Trafik kazalarından kaynaklanan zararların tazmini için dava; kazada kusurlu olan araç sürücüsüne, aracın ruhsat sahibine (işleten) ve aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını (Trafik Sigortası) yapan sigorta şirketine karşı (müştereken ve müteselsilen) açılabilir. Manevi tazminat talepleri ise kural olarak sigorta şirketine yöneltilemez; sürücü ve araç sahibinden talep edilir.
3. Dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru yapmak zorunlu mu?
Evet, zorunludur. Karayolları Trafik Kanunu’na göre, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (bedeni hasar, ölüm, değer kaybı vb.) talepleri için dava açmadan veya Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmadan önce, ilgili sigorta şirketine yazılı olarak başvurulması şarttır. Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermezse veya talebi eksik karşılarsa yasal yollara başvurulabilir.
4. Trafik kazası tazminatı (bedeni hasar/maluliyet) nasıl hesaplanır?
Tazminat miktarını belirleyen dört temel unsur vardır:
- Kazazedenin yaşı (kalan ömür süresi),
- Kaza tarihindeki belgelenebilir net geliri (maaşı),
- Kusur oranı (karşı tarafın yüzde kaç kusurlu olduğu),
- Adli Tıp veya tam teşekküllü hastaneden alınacak kalıcı iş gücü kaybı (maluliyet) oranı. Bu veriler ışığında aktüerya uzmanı bilirkişiler tarafından detaylı bir hesaplama yapılır.
5. Araç değer kaybı tazminatı nedir, nasıl alınır?
Trafik kazası sonrası onarım gören bir aracın, ikinci el piyasasındaki satış değerinde meydana gelen düşüşe “araç değer kaybı” denir. Kazada %100 kusurlu olmamak şartıyla, aracınızda oluşan değer kaybını karşı tarafın trafik sigortasından talep edebilirsiniz. Değer kaybı, aracın markası, modeli, kilometresi ve hasarın boyutu dikkate alınarak hesaplanır.
6. Trafik kazası tazminat davalarında zamanaşımı süresi ne kadardır?
Trafik kazalarında maddi ve manevi tazminat davası açma süresi, kazayı ve faili öğrenme tarihinden itibaren 2 yıl ve her halükarda kazanın üzerinden 10 yıldır. Ancak, trafik kazası aynı zamanda ceza kanunlarında suç teşkil ediyorsa (taksirle yaralama veya ölüm gibi) ve ceza zamanaşımı süresi daha uzunsa, tazminat davalarında da bu uzamış ceza zamanaşımı süresi (örneğin ölümlü kazalarda 15 yıl) uygulanır.
7. Yaya veya yolcu iken trafik kazası geçirdim, tazminat hakkım var mı?
Evet, kesinlikle vardır. Yolcuların (otobüs, minibüs veya özel araç fark etmeksizin) ve yayaların kural olarak kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığı kabul edilir. Bu nedenle yaralanan bir yolcu veya yaya, kazaya karışan ve kusuru bulunan araçların sürücülerinden, sahiplerinden ve sigorta şirketlerinden tazminat talep edebilir.
8. Trafik kazası tazminat süreci ne kadar sürer? (Mahkeme vs. Sigorta Tahkim)
Süreç, tercih edilen hukuki yola göre değişir. Asliye Ticaret veya Asliye Hukuk Mahkemelerinde açılacak bir davanın sonuçlanması ortalama 1,5 – 3 yıl sürebilmektedir. Ancak maddi tazminat (ve değer kaybı) talepleri için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulması halinde, süreç çok daha hızlı işlemekte ve genellikle 4 ila 6 ay içerisinde karar çıkmaktadır. Hangi yolun lehinize olacağına avukatınızla birlikte karar vermeniz en doğrusudur.
9. Kazada ölen kişi tam kusurluysa tazminat alınabilir mi?
Eğer ölen sürücü %100 kusurluysa (tek taraflı kaza gibi), Yargıtay’ın güncel içtihatlarına göre mirasçıları kendi sigorta şirketinden destekten yoksun kalma tazminatı alamazlar. Ancak araçta yolcu konumunda olanlar her halükarda tazminat alabilir.
10. Manevi tazminat miktarı neye göre belirlenir?
Manevi tazminatın kesin bir hesaplama formülü yoktur. Hakimin takdir yetkisindedir. Olayın oluş şekli, kusur durumu, tarafların ekonomik gücü ve duyulan acının büyüklüğüne göre “zenginleşme aracı olmayacak ancak caydırıcı olacak” bir miktar belirlenir.
SLM 2014 EYLÜLDE BİR MOTORSİKLET KAZASI GEÇİRDİM ALT ÇENE, DAMAK, BURUN VE ELMACIK, KEMİĞİM KIRILDI YÜZÜMDE PLATİN VE VİDALAR VAR KUSUR KARŞI TARAFTA 17 YAŞINDA BİR ÇOCUK ONUN MOTORSİKLETİNİN SİGORTASI VE HİÇ BİR EVRAĞI YOK.BENİMSE HER EVRAĞIM MEVCUT AMA MOTORUN DEVRİNİ YENİ ALDIĞIM İÇİ SİGORTASI ESKİ SAHİBİNİN ADINA GÖRÜNÜYOR TAZMİNAT ALMA HAKKIM VARMI TEŞEKÜR EDERİM ŞİMDİDEN
Merhaba,
Zarar gören olarak tabii ki tazminat hakkınız mevcut. Dava açmak arzusunda iseniz iletişim bölümünden tarafımıza ulaşabilirsiniz.
27 aralik 2013 tarihinde nisanlimin kardesi olumlu kaza yapti. Olen kiz 16 yasindaydi. Kazayi yapan surucu alkollu cikmistir.Kazayi yapan arac nisanlimin ustunedir kazayi yapan kardesi hapiste yaklasik 4 ay kaldiktan sonra disarda durusmalari gorulmustur suandada askerdedir kendisi. Maddi manevi tazminat davalari acilmistir. Ayni zamanda sigorta sirketi aileye odeme yapmistir. Simdi arac nisanlimin uzerine oldugundan ve kazayi yapan kardesi askerde oldugundan butun suc kazayi yapmayan nisanlima kalmistir. 2 gun once gorulen davada maddi manevi tazminat davasini talep etmislerdir odeyemedigi takdirde 6 ay hapis cezasina carptiralacagi soylenmistir nisanlimin. Kazayi yapan kisi olmasa bile nisanlimi bu sekilde cezalandirabilirlermi nasil bir yol izlemeliyiz. Tesekkurler…
Merhaba,
Araç sahibinin sorumluluğu vardır. Yapmanız gereken işlem bizden veya başka bir avukattan hukuki destek almak olacaktır. Şayet bizden hukuki destek talep ediyorsanız iletişim bölümünden bize ulaşabilirsiniz.
2009 yılında kaza yaptım. 8/8 kusurluyum. yaklaşık 30.000 tl civarında manevi tazminata mahküm edildim. ödemekteyim. dosya yargıtayda. kaza tarihinden yerel mahkemenin sonuçlanıncaya kadar (2009-2013 arası) faizi için ayrıca mahkemeye verildim. faiz hesaplanmadığı için mahkemenin gerekçeli kararına verilen sürede itiraz edilmemiştir. itiraz etmediği halde faiz için ayrıca dava açabilir mi? manevi tazminatta faiz ne zaman başlar. olay tarihi mi, yoksa karar tarihi midir.. bunu için ne yapabilirim.
Merhaba,
İlgili yazıyı okursanız sorularınızın yanıtlarını bulabilirsiniz.
Merhaba
2012 yilinda tek seritli yolda giderken onumdeki aracin ani fren sıkmasi sonucu duramadim arkadan carptim 5 metre fren izi benim 7 metre fren izide karsi tarafin gosterilmis.sol dirsegim kirildi üc ameliyat gecirdim hem fiziksel hemde manevi zarara ugradim.magduriyetimi giderebilecek devletimizin bi sigorta kurumu vardi cift tarafli kazalarla ilgili yardimci olurmusunuz. Simdiden tesekkurler.
Merhaba,
İlgili savcılık raporlarında kusur oranlarına göre sigortanıza başvuru yapabilirsiniz.
Mrb esım kaza gecırdı 2 arac yarıs yaparken dıreksıyon hakımıyetını kaybedıp esımın arabasına carptı manevı tazmınat hakkı varmıdır tskler
Merhaba,
Kusur oranlarına bakmamız gerekiyor. İlgili evrakları tarafımıza ulaştırırsanız sizlere yardımcı olabiliriz. Lütfen iletişim bölümünden bize ulaşınız.
Mehmet bey yuzde yuz kusurlular onlar
merhabalar ben 2013 bir trafik kazası yaptım ve suanda bana karsı tazminat davası açmışlar. Yanlız karşı taraf 8/6 suçlu ben ise 8/2 suçluyum bana karşı acılan davadan herhangi bir sıkıntı yasarmıyım ve bana dava acan kişilere bende karşıt dava aça bilirmiyim benim kazadaki kusurum 8/2 olay yeri inceleme raporlarındada yer alıyor ayrıca karsı tarafın 8/6 suçlu olması ve ters şeritten gelip benim aracıma parçarak ölüme sebebiyet vermişlerdir. Bu konuda yardımızı bekliyorum. TEL.0530-526-58-67
Merhaba,
Tarafımıza atmış olduğunuz maile istinaden size dönüş yapıldı. Bilginize.
Merhaba,
Yargıtayın ne karar vereceğini nereden bilebiliriz ? Bekleyip göreceksiniz kararın ne olduğunu.
Merhabalar.. Ben 18 Mayıs 2015 de Araç satın aldım. Bugün aracı geri geri satmak istediğimde noterde aracın uzlaşma bürosu tarafından 26 Mayıs 2015 tarihinde rehin konduğu için satamadım. Dosya numarasından baktığımda aracın 18 Nisan 2015 tarihinde ölümlü kazaya karışmış olduğu ve bundan dolayı uzlaşma bürosu tarafından tedbir konduğunu öğrendim. Adliyeye gidip uzlaşma bürosu savcısından ayrıntılı bilgi alamadım. Bu tedbir 1 ay geçerli mahkeme kararı uzatmaz ise kalkar dedi. Aracı satan kişiye ulaştığımda ise ben aracı satarken problem yoktu şimdiki problem beni ilgilendirmez diyor. Bu konuda mağdurum, ne yapmam gerekiyor.
Merhaba,
İlgili rehin işlemi satın almadan sonra olmuş. Bu nedenle yapılan işlem usüle aykırıdır. Gerekli başvuruları yapmak için iletişim bölümünden bize ulaşınız.
Es selamun aleykum berakatu Öncelikle Hayırlı Cumalar. 04.04.2014 de Erkek kardeşim kendi motoruyla tek taraflı kaza yaptı yolda giderken tekerleği mıcıra kaptırıyor yol kenarında duran kayaya çarpıp 5 metre yola fırlıyor beyin kanaması geçiriyor. Ambulan gelip aldı hastaneye kaldırdı beyin amaliyatı oldu bilinci kapalıydı 16 gün yogun bakımda yattı 21.04.2015 de vefat etti. Mekanı Cennet olsun inşaAllah. Kardeşimin ehliyeti yoktu ve alkollüydü jandarma geldi raporu düzenledi suçu kardeşimde buldu ve reddi miras açtık lakin geç kalmışız belli süresi varmış şuan kardeşimin borçları var avukatla uzlaşamıyoruz motoru taksitle almıştı eniştem kefildi evine acize gelceklermiş size şunu sormak istiyorum karayolundan veya sigorta şirketinden tazminat alabilirmiyiz yada ne yapmamız gerek Teşekkürler.
Merhaba,
Mirasın Reddi yapamadığınız için herhangi bir tazminat da kazanamazsınız.
anladım Mehmet bey Teşekkür ederim cevap verdiğiniz için size birşey daha sormak istiyorum. Babam 2011 de motorla çift taraflı kaza geçirdi jandarma 8/8 babamı haklı gördü ve biz 1 yıl olduktan sonra sigortadan 40 bin tl aldık sonra arabayla çarpana değilde arabanın şirketine dava açtık şuan 1.5 yıl oldu evrakları eksikti hepsini tamamladı izmirden istanbula adli tıpada gitti bugün mahkeme gene eylül 30 a atmış %21 rapor vermişler benim sorum şu mahkeme niye sonuçlanmıyor ve niye hep 3 ay atıyor. Ayrıca 50 bin tl tazminat açtı kazanırmıyız yoksa rapora göremi para vericekler teşekkürler.
özür dilerim 25 bin tl aldık sigortadan
Mehmet bey Babam 2011 de motorla çift
taraflı kaza geçirdi jandarma 8/8
babamı haklı gördü ve biz 1 yıl
olduktan sonra sigortadan 25 bin
tl aldık sonra arabayla çarpana
değilde arabanın şirketine dava
açtık şuan 1.5 yıl oldu evrakları
eksikti hepsini tamamladı
izmirden istanbula adli tıpada
gitti bugün mahkeme gene eylül
30 a atmış %21 rapor vermişler
benim sorum şu mahkeme niye
sonuçlanmıyor ve niye hep 3 ay
atıyor. Ayrıca 50 bin tl tazminat
açtı kazanırmıyız yoksa rapora
göremi para vericekler
teşekkürler.
merhaba ben 2 yıl önce ehliyetsiz bir şekilde trafik kazası yaptım bir yaya ya çarptım ve mahkeme 1.5 2 yıl kadar sürdü ancak mahkemeyi kazandım mahkeme 4 yada 5 ay önce bitti bugün ise 30 bin liralık bir tazminat davası açılmış nedir bu ne olur bilgi verirseniz sevinirim lütfen
Merhaba,
Dava açılmışsa siz de süresinde savunma yapınız. İçeriği hakkında tabii ki bir şey bilmemiz mümkün değil.
mrb iyi günler, kardeşim ve babam trafik kazası yaptı aracı ehliyeti olmayan kardeşim kullanıyordu kazada kırmızı ışık ihlali sonucu karşı taraf suçlu bulundu kardeşim ve babamda yüzlerinde yara ve dikiş izleri var aracımız pert oldu davacı olduk ancak, hastaneden rapor almadık kaza dolayısıyla babam 10 gündür iş yapamıyor biz tazminat talebinde bulunabilirmiyiz yardımcı olurmusunuz teşekkürler.
Merhaba,
Hastaneden rapor almama nedeniniz nedir ? Kazayı geçirdiğiniz yerden bir avukat tutun ve davanızı açın.
hastaneden raporu o anın şokuyla alamadık ama davacı olduk araçtakilerin ifadeleri alındı sonradan rapor alıp dosyaya ekletebilirmiyiz. teşekkürler
Merhabalar
Tanıdığım bir arkadaşım alkollü birine çarptı sonuç olarak çarptığı insan oldu.Olen insanı % 80 kusurlu buluyor arkadaşımın durumu bu süreçte ne olur acaba ceza alır mi
Merhaba,
Bu tip durumlarda bir avukat ile kendinizi temsil ettirmeniz en sağlıklısı olacaktır.