Trafik kazaları ne yazık ki sadece maddi hasarla kalmayıp, can kayıplarına da yol açabilmektedir. Bir yakının trafik kazasında vefat etmesi, geride kalanlar için tarifi imkansız bir manevi acının yanı sıra, ekonomik olarak da büyük bir yıkıma sebep olabilir. Türk Borçlar Kanunu, bu acı kayıpların telafisi mümkün olmasa da, geride kalanların (eş, çocuk, anne-baba) mağduriyetini bir nebze olsun gidermek adına Maddi ve Manevi Tazminat hakkı tanımıştır.
Bu yazımızda, ölümlü trafik kazaları sonrasında hak sahiplerinin talep edebileceği tazminat türlerini, hesaplama yöntemlerini ve dava sürecini detaylandırdık.
Kimler Tazminat Davası Açabilir?
Ölümlü trafik kazalarında tazminat hakkı sahipleri, vefat eden kişinin desteğinden mahrum kalan yakınlarıdır.
- Maddi Tazminat (Destekten Yoksun Kalma) İçin:
- Ölenin eşi ve çocukları (Yasal karine gereği destek aldıkları varsayılır).
- Ölenin anne ve babası (Destek aldıklarını ispatlamaları gerekebilir).
- Ölenin sağlığında düzenli olarak maddi destek sağladığı diğer kişiler (Örn: Burs verdiği öğrenci, bakımını üstlendiği akraba).
- Manevi Tazminat İçin:
- Ölenin yakınları (Eş, çocuk, anne, baba, kardeşler). Vefat edenle arasında güçlü bir duygusal bağ bulunan nişanlısı dahi manevi tazminat talep edebilir.
Talep Edilebilecek Tazminat Kalemleri Nelerdir?
Ölümle sonuçlanan kazalarda talep edilebilecek maddi zararlar şunlardır:
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı: Ölen kişi yaşasaydı, yakınlarına sağlayacağı maddi desteğin peşin olarak hesaplanıp ödenmesidir.
- Cenaze ve Defin Giderleri: Cenazenin nakli, kefen, mezar yeri, yemek gibi yapılan tüm masraflar.
- Tedavi Giderleri: Eğer kaza anında ölüm gerçekleşmemiş, kişi hastanede bir süre tedavi görüp sonra vefat etmişse, bu süreçteki hastane masrafları.
Dava Kimlere Karşı Açılır?
Tazminat davası, kazada kusurlu olan taraf ve onun sorumluluğunu üstlenen kurumlara karşı müteselsilen (birlikte) açılabilir:
- Araç Sürücüsü: Kazayı yapan kusurlu şoför.
- Araç Sahibi (İşleten): Ruhsat sahibi.
- Sigorta Şirketi: Aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (Trafik Sigortası) ve varsa İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası (Kasko) şirketi.
Önemli: Sigorta şirketleri sadece maddi tazminattan (poliçe limitleri dahilinde) sorumludur. Manevi tazminat genellikle sürücü ve araç sahibinden talep edilir.
Tazminat Hesaplaması Nasıl Yapılır?
Destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanırken şu kriterler dikkate alınır:
- Ölenin yaşı ve muhtemel yaşam süresi (TRH-2010 Tablosu kullanılır).
- Ölenin aylık kazancı (Maaş bordrosu yoksa emsal ücret araştırması yapılır).
- Geride kalan hak sahiplerinin yaşları ve destek süreleri.
- Kazadaki kusur oranları (Kusur ne kadar azsa tazminat o kadar artar).
Bu hesaplama, uzman aktüerya bilirkişileri tarafından yapılan teknik bir işlemdir.
Zamanaşımı Süresi
Ölümlü trafik kazalarında dava açma süresi, Türk Ceza Kanunu’ndaki “Ceza Zamanaşımı” sürelerine tabidir.
- Ölümlü kazalarda (Taksirle öldürme suçu oluştuğu için) zamanaşımı süresi 15 yıldır.
- Bu süre, kazanın olduğu tarihten itibaren başlar.
İş Kazası Sayılan Ölümlü veya Yaralanmalı Trafik Kazaları
Meydana gelen trafik kazası, işverenin tahsis ettiği bir taşıt ile işe gidiş geliş esnasında veya işin yapıldığı esnada meydana gelmişse ve çalışan bedenen veya ruhen zarara uğramışsa meydana gelen trafik kazası iş kazası olarak değerlendirilecektir. Buna ilişkin yazımızı okuyabilirsiniz : Trafik İş Kazası Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat
Avukat Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
“Trafik kazası tazminatlarında en sık karşılaştığımız mağduriyet, kazazedelerin sigorta şirketlerine bireysel başvuru yapıp ‘Size şu kadar ödeme çıktı, imzalayın hemen yatıralım’ tekliflerini kabul etmeleridir.
Sigorta şirketleri genellikle aktüeryal hesaplamayı en alt sınırdan yaparak, gerçek hakkınızın çok altında (bazen yarısı kadar) ödeme teklif ederler. Ve maalesef ibraname imzaladığınız için sonradan dava açma hakkınız kısıtlanabilir. Bu nedenle sigorta şirketinin teklifini, uzman bir avukata hesaplatmadan kesinlikle kabul etmeyiniz veya ibraname imzalamayınız.”
Trafik kazası tazminat süreçleri; sigorta şirketleriyle yazışmalar, maluliyet oranlarının tespiti ve aktüerya hesaplamaları gibi teknik detaylar içerir. Hak kaybına uğramamak ve sigorta şirketlerinin eksik ödemelerinin önüne geçmek için sürecin başından itibaren uzman bir avukatla ilerlemek büyük önem taşır. Değerlendirme ve hukuki destek için bizimle iletişime geçebilirsiniz : İletişim
Sık Sorulan Sorular
1. Trafik kazası sonrası kimler tazminat davası açabilir?
Trafik kazası sonucunda bedensel bir yaralanma (maluliyet) meydana gelmişse, yaralanan kişinin bizzat kendisi maddi ve manevi tazminat davası açabilir. Kaza sonucunda ölüm meydana gelmişse, vefat edenin desteğinden yoksun kalan yakınları (eşi, çocukları, anne-babası veya bakımını üstlendiği diğer kişiler) destekten yoksun kalma tazminatı (maddi) ve manevi tazminat talep edebilirler.
2. Trafik kazası tazminat davası kimlere karşı açılır?
Trafik kazalarından kaynaklanan zararların tazmini için dava; kazada kusurlu olan araç sürücüsüne, aracın ruhsat sahibine (işleten) ve aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını (Trafik Sigortası) yapan sigorta şirketine karşı (müştereken ve müteselsilen) açılabilir. Manevi tazminat talepleri ise kural olarak sigorta şirketine yöneltilemez; sürücü ve araç sahibinden talep edilir.
3. Dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru yapmak zorunlu mu?
Evet, zorunludur. Karayolları Trafik Kanunu’na göre, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (bedeni hasar, ölüm, değer kaybı vb.) talepleri için dava açmadan veya Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmadan önce, ilgili sigorta şirketine yazılı olarak başvurulması şarttır. Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermezse veya talebi eksik karşılarsa yasal yollara başvurulabilir.
4. Trafik kazası tazminatı (bedeni hasar/maluliyet) nasıl hesaplanır?
Tazminat miktarını belirleyen dört temel unsur vardır:
- Kazazedenin yaşı (kalan ömür süresi),
- Kaza tarihindeki belgelenebilir net geliri (maaşı),
- Kusur oranı (karşı tarafın yüzde kaç kusurlu olduğu),
- Adli Tıp veya tam teşekküllü hastaneden alınacak kalıcı iş gücü kaybı (maluliyet) oranı. Bu veriler ışığında aktüerya uzmanı bilirkişiler tarafından detaylı bir hesaplama yapılır.
5. Araç değer kaybı tazminatı nedir, nasıl alınır?
Trafik kazası sonrası onarım gören bir aracın, ikinci el piyasasındaki satış değerinde meydana gelen düşüşe “araç değer kaybı” denir. Kazada %100 kusurlu olmamak şartıyla, aracınızda oluşan değer kaybını karşı tarafın trafik sigortasından talep edebilirsiniz. Değer kaybı, aracın markası, modeli, kilometresi ve hasarın boyutu dikkate alınarak hesaplanır.
6. Trafik kazası tazminat davalarında zamanaşımı süresi ne kadardır?
Trafik kazalarında maddi ve manevi tazminat davası açma süresi, kazayı ve faili öğrenme tarihinden itibaren 2 yıl ve her halükarda kazanın üzerinden 10 yıldır. Ancak, trafik kazası aynı zamanda ceza kanunlarında suç teşkil ediyorsa (taksirle yaralama veya ölüm gibi) ve ceza zamanaşımı süresi daha uzunsa, tazminat davalarında da bu uzamış ceza zamanaşımı süresi (örneğin ölümlü kazalarda 15 yıl) uygulanır.
7. Yaya veya yolcu iken trafik kazası geçirdim, tazminat hakkım var mı?
Evet, kesinlikle vardır. Yolcuların (otobüs, minibüs veya özel araç fark etmeksizin) ve yayaların kural olarak kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığı kabul edilir. Bu nedenle yaralanan bir yolcu veya yaya, kazaya karışan ve kusuru bulunan araçların sürücülerinden, sahiplerinden ve sigorta şirketlerinden tazminat talep edebilir.
8. Trafik kazası tazminat süreci ne kadar sürer? (Mahkeme vs. Sigorta Tahkim)
Süreç, tercih edilen hukuki yola göre değişir. Asliye Ticaret veya Asliye Hukuk Mahkemelerinde açılacak bir davanın sonuçlanması ortalama 1,5 – 3 yıl sürebilmektedir. Ancak maddi tazminat (ve değer kaybı) talepleri için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulması halinde, süreç çok daha hızlı işlemekte ve genellikle 4 ila 6 ay içerisinde karar çıkmaktadır. Hangi yolun lehinize olacağına avukatınızla birlikte karar vermeniz en doğrusudur.
9. Kazada ölen kişi tam kusurluysa tazminat alınabilir mi?
Eğer ölen sürücü %100 kusurluysa (tek taraflı kaza gibi), Yargıtay’ın güncel içtihatlarına göre mirasçıları kendi sigorta şirketinden destekten yoksun kalma tazminatı alamazlar. Ancak araçta yolcu konumunda olanlar her halükarda tazminat alabilir.
10. Manevi tazminat miktarı neye göre belirlenir?
Manevi tazminatın kesin bir hesaplama formülü yoktur. Hakimin takdir yetkisindedir. Olayın oluş şekli, kusur durumu, tarafların ekonomik gücü ve duyulan acının büyüklüğüne göre “zenginleşme aracı olmayacak ancak caydırıcı olacak” bir miktar belirlenir.
Bir ay onca ankara çevre yolunda park edmiş tra arkadan çarptı kusuru hem bana hem tra hemde yoldaki eksikler vermiş elimde yüzümde ve başımda kesilerek dolayi izler kaldı sigortaya tazminat alabilirmiyim..
Merhaba,
Tazminat için başvuru yapabilirsiniz. Bir avukat tutunuz ve süreci bir avukat ile takip ediniz.
merhaba arkadaslar ben 4 ay önce kaza yaptım bayan anıden önume cıktı sag bacak kırıldı ve plaın taktırar polıs gelp kameraları ınceledı ve kadında sucu buldu polısın ıfadesı değişeilirmi ilk kazam oldugu ıcın kamu davasında ceza keselermı yoksa 5 yıl ıcınde aynı kazayı yaparsam dosyalar ozmanmı acılır
Merhaba,
Kazanın meydana gelmesinde kusurunuz var ise ve karşı taraf da şikayetçi ise aleyhinize ceza davası açılacaktır.
Yaklaşık 4 ay önce ölümlü/yaralanmalı trafik kazası gecirdim Sol ayakta kırık (düzeldi)
cenemde 3 tane platin / cam ( halen düzelir değil) omuzumda platin ( sag kolumu %50 sını oynatamıyom)
Kafa tasında çatlak / beyinde hava boşluğu oluşmuş en çok korktukları buymuş ( düzeldi galiba)
Sol gözümde yırtık (düzeldi)
sag gözümde retina dekolmanı oluştu 2. Ameliyata girdim 3 hafta sonra bir daha olacağım ( artık sürekli yırtılma olabılırmış)
Böyle bir durumda ödenecek miktar ne kadar olur?
İyi çalışmalar
Merhaba,
Tazminat oranları sizin vücudunuzda meydana gelen kalıcı/geçici hasarların oranı doğrultusunda belirlenir. Bu şekilde bir tazminat hesaplaması yapmamız mümkün değildir. Dava açmak arzusunda iseniz iletişim bölümünden tarafımıza ulaşabilirsiniz.
Kalıcı kusur için iyileşme süreci dediler kalmasa bile ortalama ne kadar alınır
Benim avukatım bilmiyorum dedi siz biliyorsanız sizle muhatap olabilirim
İyi çalışmalar ( öğrenciyim)
Av.bey merhaba eşimin sattığı araç kaza geçirmiş ve 2 çocuk ölmüş fakat aracı alan kişi devir teslim için param yok sonra yaparız deyince satış vermemiş..aracı kullanan kişi ise çocukların akrabasıymış ve bu kişiden şikayetçi bile olmamışlar ruhsat sahibi biz olduğumuz için bize dava açmışlar..aracı kullanan kişi bize daha sonra bir yazı verdi siz suçlu değilsiniz bütün suç benim şeklinde..aracı kullanan 8/6 kusurlu çıkmış..ruhsat sahibi olarak biz bu davada tazminat ödermiyiz? lütfen cevaplayın çok önemli bizim için
Merhaba,
Ruhsat sahibi olduğunuz için kazanın meydana gelmesinde sorumluluğunuz var. Bu sorumluluktan kurtulma şansınız da yasalarda mevcut. Bu nedenle davanızda kendinizi bir avukat ile temsil ettirmeniz gerekmektedir.
Merhaba,
Size ne imzalattılar bilmiyor musunuz ? İnsan imzaladığı evrakı okumaz mı ?
Size maalesef yardımcı olamayacağız. Lütfen imzaladığınız evrakların ne olduğunu öğreniniz ve ardından bir avukata başvuru yapınız.
Bir arkadaşım 17 yaşında araba ile ölümlü kaza yaptı kendi sağlık durumu şuanda iyi ama merak ettiğimiz ehliyeti olmamasından dolayı mahkemenin vereceğini cezayı araç sahibi mi alır yoksa ehliyetiz aracı kullanan mı?
Merhaba,
Her ikisi de sorumludur.
Av. bey merabalar. Ben 14/10/2014 tarihinde trafik kazası geçirdim. Bisikletle cadde üzerinde ilerlerken park halindeki bir aracın kontrolsüz olarak kapısını açması sonucunda akan trafikte bir kamyonetin altında bir süre sürüklendim. Çok ağır derecede kırıklarla birlikte pelvis kemiğinin yerinden oynamasından kaynaklanan sol bacağımda 1,5 cm kadar kalıcı hasarlı bir kısalık oluştu. Emniyetçe tutulan trafik raporuna göre 8/8 kapıyı açan şahıs kusurlu bulunmuş. Şikayetçi olduğumdan dolayı devam eden bir davam var. Fakat oluşan bacak kısalığından dolayı sürekli yüksek tabanlıklı ayakkabı kullanmak zorundayım ve 350 lira olan ayakkabının sadece 50 lirası devlet tarafından karşılanıyormuş. Bu durumda karşı tarafa maddi manevi tazminat davası açmayı düşünüyorum. Asliye Ceza Mahkemesinde davam devam ediyor, 02/10/2015 tarihinde ifade vermek üzere gidicem. Tazminat davasını Ceza Mahkemesindeki davamın sonucunda mı yoksa eşzamanlı mı açmam uygun olur. Şimdiden teşekkürler. İyi çalışmalar.
Merhaba,
Tazminat davası için ceza davasını beklemenize gerek yok davanızı açabilirsiniz.
Soruma cvp verirseniz sevinirim annem trafik kazasinda vefat etti 55gun oldu dosya 2farkli ilcedeydi ve birlesmesini bekledik jandarma birlestigini ve bilirkiside incelendigini soyledi ve beklemede kalin sonuca gire hareket edersiniz dedive biz hic biyere sikayetci oldugumuzu beyan etmedik etmemiz gerekiyor mu yazili olarak
Merhaba,
Dosyayı incelemeye alan Savcılık’a şikayette bulunduğunuza dair kısa bir dilekçe yazınız .
Peki memhmet kusur oranini bilirkisimi belirliycek baska bi sorumda annemin dukkani iflas etmisti iflas davasi devam ediyo tazminat hakederse mirascilar alabilir mi cik tskr ederm soruma ccp verdgnz icn
Merhaba
Temmuz 2014 kaza yaptım kırmızı da gecmeedigim halde geçti gorunuyorum karşı taraftaki sürücünün kulak arkasında birkaç dikislik yaralanma var.
Araç önce benim tamponuma çarpıp sonrada yanındaki araçla kafa kafaya girdi bize kırmızı ışık ihlali verdiler
Elimde bir iş yerinin güvenlik kamera goruntusu var goruntuye gore
Biz kavşağa gelmeden bizimle ayni yonde dönel kavşak içinde iki araç var bunlar kalkıp karşıya gecerken solun da ve sağında 3 araç kavşağa giriyoruz soldaki kurtarıyor ben hafif carpiyorum sağdaki kafa kafaya
Birbirimizden şikayetçi olduk yaralı şahıs olaydan 2-3 ay sonra başka bireyden ölüyor kasımda mahkeme var sonuç ne olabilir ve ne yapabiliriz ??
Kolay gelsin teşekkür ler
Merhaba,
Elinizdeki kamera görüntülerini mahkemeye sunun veya mahkemeden bu görüntülerin dosyaya kazandırılmasını duruşmada veya yazılı bir dilekçe ile talep edin. Böylelikle kusur oranları değişecek ve sorumluluktan kurtulabileceksiniz.
merhaba 29.11.2014 tarihinde babam çalıştığı firmaya ait araçla trafik kazası gecirdi cok ağır bir kazaydı kafa travması sebebiyle yoğum bakımda kaldı bir süre iki bacağında parçalı femur kırıkları vardı ameliyat geçirdi karşı taraf %100 kusurlu bilir kişi raporunda babama kusur payı verilmedi 5 ay raporu vardı iş kazası nedeniyle ssk %24 oran verdi maddi manevi tazminat davası açmayı düşünüyoruz sizce nasıl sonuc alırız
Merhaba,
Davanızı kazanırsınız. İstanbul ve çevre illerden birisinde iseniz davanızı biz alabiliriz. Bize ulaşmak için iletişim bölümünü kullanabilirsiniz.
Mehmet bey iyi gunler.
2015 Eylul sonu trafik kazasi gecirdim.
Sola donus yaparken karsidan gelen motosikletli ile kaza yaptik. Ben durdum ancak motosiklet asiri hizli oldugu icin duramayarak bana carpti.
sigortasi mevcut motosikletin ehliyetsiz surucusu on cama carparak yuzunu yaraladi. hastaneden ertesi gun taburcu edildi. bu surucunun arkasindaki 14 yasindaki farkli bir aileden olan cocuk aracin arkasina dustu. Uyluk kemigi kirildigi icin ameliyat oldu. platin takildi. 3 gun sonra taburcu oldu. trafik kaza tutanagina gore asli kusurlu benim. Tali kusurlu motosiklet surucusu.
kaza aksami karakol cikisi ve ertesi gun hem hastanede hemde evlerinde kazaya karisan aileleri ziyaret ettim. Onceleri sikayet konusunda farkli beyanlarda bulunsalarda simdilerde ehliyetsiz surucu tarafinin yaralanan cocugun ailesini 100 000 ya da 150 000 TLlik dava acmak icin sikistirdigini ogrendim. Tahminimce kusur orani %75 bende cikacak. Karsi tarafin bu abartili taleplerinin cokda istedikleri sekilde gerceklesecigini dusunmuyorum.
Karsi tarafin ehliyetsiz olmasini trafigi tehlikeye atarak kullanmasini, asiri hizli sekilde bana carpmis olmasini ve hepsinden onemlisi 13_14 yasinda bir cocugu anne babasinin izni olmadan ve gerekli guvenlik onlemlerini almadan motosikletine bindirmesinden dolayi bende davaci olmak istiyorum. motosiklet surucusu ve arkasindaki yolcunun yaralanmasinin en buyuk sebebi kask, uygun kiyafet vb.nin olmamasi ve motosikletin tehlikeli ve asiri hizli kullanilmasi.
Benim aracim su an onarimda ve aracimin on direkleri onarilacagi icin aracimin satis degeri en 10000 TL dusmekte. aracim kasko tarfindan onarimda ancak ben yinede aracimdaki 10000 TLlik deger kaybini ve kaskonun karsiladigi onarim maliyetini bu aileden talep etmey dusunmekteyim. Kazadan dolayi bende uzulmus durumdayim. Karsi tarafin sikayetci olmasi yuksek ihtimal. bu anlattiklarim isiginda benimde ehliyetsiz motosiklet surucusunden tazminat istemli davaci olmam mumkun mudur?
Merhaba,
Kusur raporuna itiraz edebilirsiniz. Kusur raporunda kusur oranları değiştiğinde zaten durum tamamıyla değişecektir.
Mehmet Bey;
Kaza eylül ayı sonunda oldu. 20 günlük bir süre geçti kusur rapuruna itirazımı nereye yapmam gerekiyor?
mahkeme kanalıyla yapacak isem karşı tarafın şikayetine binaen çıkarıldığımız mahkemede mi itirazda bulunmalıyım? yoksa hiç beklemeden asliye ya da sulh hukuk mahkemesine mi itirazda bulunmalıyım?
İlginize şimdiden teşekkür ederim.