Halk arasında “mirastan mal kaçırma” olarak bilinen Muris Muvazaası; mirasbırakanın, mirasçılarından birini veya üçüncü bir kişiyi mirastan mahrum bırakmak amacıyla, aslında bağışladığı taşınmazı tapuda satış gibi göstermesi durumudur. Yargıtay’ın 1.4.1974 tarihli İçtihadı Birleştirme Kararı ile hukukumuza giren bu dava türü, miras hukukunun en önemli ve en sık karşılaşılan davalarından biridir.
Muris Muvazaasının 4 Temel Unsuru
Bir işlemin muris muvazaası sayılabilmesi ve tapunun iptal edilebilmesi için şu dört unsurun bir arada olması gerekir:
- Görünürdeki İşlem (Satış): Taraflar tapuda resmi bir satış sözleşmesi yaparlar.
- Gizli İşlem (Bağış): Aslında mirasbırakan o malı bedelsiz olarak (bağış) vermiştir ama tapuda para almış gibi gösterir.
- Muvazaa Anlaşması: Taraflar, görünürdeki işlemin (satışın) geçersiz olduğu konusunda kendi aralarında anlaşırlar.
- Aldatma Kastı (Mal Kaçırma): Temel amaç, diğer mirasçıların miras hakkını engellemektir.
Muris Muvazaası Nasıl İspatlanır?
Bu davalarda ispat yükü davacıdadır (mirasçıda). Ancak Yargıtay, hayatın olağan akışına aykırı durumları muvazaa belirtisi sayar. İspat için şunlara bakılır:
- Maddi Güç: Malı alan kişinin o tarihte o malı alacak maddi gücü (alım gücü) var mıydı? (Örn: Hiç geliri olmayan 18 yaşındaki toruna lüks daire devri).
- Bedel Farkı: Tapuda gösterilen satış bedeli ile taşınmazın gerçek değeri arasında fahiş fark var mı?
- Ödeme Kayıtları: Satış bedeli banka kanalıyla mı ödendi yoksa “elden” mi ödendiği iddia ediliyor?
- Yöre Örf ve Adetleri: Özellikle erkek çocuğa mal devredip kız çocuklarını mirastan mahrum bırakma kültürü var mı?
Zamanaşımı Var mı?
Muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davalarında herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süre yoktur. Muvazaa (hile) hiçbir zaman hukuki koruma görmez. Mirasbırakanın ölümünden 20 yıl sonra bile bu dava açılabilir.
Kimler Dava Açabilir?
- Saklı paylı olsun veya olmasın tüm yasal mirasçılar.
- Evlatlıklar.
- Atanmış mirasçılar. (Not: Mirasbırakan sağken bu dava açılamaz. Mutlaka vefat etmiş olması gerekir.)
Avukat Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
“Tenkis Davası ile Karıştırmayın!”
“Müvekkillerimin en sık karıştırdığı iki kavram: Tenkis Davası ve Muris Muvazaası Davası.
Eğer mirasbırakan malını tapuda ‘Satış’ değil de ‘Bağış’ olarak devrettiyse veya vasiyetname ile bıraktıysa, burada yalan/hile yoktur; irade açıktır. Bu durumda sadece ‘Saklı Payınız’ kadar hak talep edebilirsiniz (Tenkis Davası) ve bunun 1-10 yıllık zamanaşımı vardır.
Ancak; aslında bağışladığı halde tapuda yalandan ‘Satış’ gösterdiyse, burada hile vardır. Bu durumda malın tamamı terekeye döner, zamanaşımı yoktur ve miras payınızın tamamını alırsınız. Davayı doğru nitelemek, kazanılacak hakkın miktarını belirler.”
Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Babam evi kardeşime sattı, ölmeden dava açabilir miyim?
Hayır. Muris muvazaası davası, mirasbırakanın ölümü ile açılabilir. Kişi sağken malları üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir. Ancak vefat ettikten sonra dava hakkınız doğar.
2. Üçüncü kişiye satılan mal geri alınabilir mi?
Eğer mirasbırakan malı arkadaşına (3. kişiye) devrettiyse ve o kişi de iyiniyetli ise (yani muvazaayı bilmiyorsa) tapu iptal edilmeyebilir. Ancak o kişinin de bu kurgunun parçası olduğu (kötüniyetli olduğu) ispatlanırsa tapu iptal edilir.
3. Davayı kazanırsam tapunun tamamı mı benim olur?
Hayır. Tapu iptal edilir ve miras payınız oranında adınıza tescil edilir. Örneğin 2 kardeşseniz ve başka mirasçı yoksa, tapunun 1/2’si sizin adınıza tescil edilir.
4. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi muvazaa sayılır mı?
Hayır. Eğer mirasbırakan, kendisine bakılması karşılığında (minnet duygusuyla değil, bakım borcu karşılığı) devir yaptıysa ve bakım borcu yerine getirildiyse, bu işlem geçerlidir ve bozulmaz.
Ofisimizle iletişim kurmak için tıklayınız.
Yargıtay kararları sorgulama ekranına buradan ulaşabilirsiniz.
Merhabalar dedem kizlardan mal kacirmak icin arsayi birisine satiyor 1 ay sonra oda onda bir fiyatina 13 yasidaki dayimin ogluna satiyor buna dava acabilirmiyiz dedem vefat etti?
Merhaba,
Dedeniz vefat ettiyse dava açıp tapunun iptali sağlanabilir. Dava hususunda bizden hukuki destek alacaksınız iletişim bölümünden bize ulaşabilirsiniz.
Sevgili Mehmet Bey, tapusu babamın adına olan arsa için müteahhitle anlaşma yapılmak üzere. Annem ve babam sağ. İki erkek iki kız olmak üzere dört kardeşiz. Babama 11 daire düşecek. Babam ölmeden önce daireleri kızlara birer daire geri kalan daireleri ise erkeler arasında paylaştırmaya karar vermiş. Bu konuda ben ne yapabilirim muris sağ iken hangi davayı açabilirim. Duyduğum kadarıyla abim, 3. bir şahış (samimi bir arkadaşının) üzerine daireleri yapıp sonra üstüne alacakmış bu konuda ne yapabilirim? Yardımcı olursanız sevinirim.
Merhaba,
Babanızın sağlığında bu hususta herhangi bir şey yapamazsınız. Ancak vefat ettikten sonra dava konusu yapabilirsiniz.
İyi günler ben kayın validemden hisseli tarla alicam 50bin tl bunun 25binlirası banka üzerinden diğer 25bini elden olmak üzere satışını yapıcaz ilerde bir problem yaşarmıyız eşimin kardeşlerinden yada hangi yolu izlememiz gerekiyor iyi günler teşekkürler
Merhaba,
Bu tip hadiselerle alakalı olarak hukuki danışmanlık almanız gerekir.
Merhabalar,
Babam annem vefat ettikten sonra başka bir kadınla birlikte olmaya başladı. yasal olarak bir evlilikleri yok. bizim haklarımızdan bir daireyi üzerine yaptı. geçtiğimiz günlerde de bir daireyide 3 oğluna devretmiş. 4 kız kardeşi bundan mahrum etti. böyle bir durumda Muris Muvazaası davası açabilir miyiz? yada başka türlü ne gibi haklarımız vardır?
Merhaba,
Babanızın vefat etmesiyle birlikte muris muvazaası davası açabilirsiniz. Sağlığında bir şeyler yapmak istiyorsunuz ancak babanız için vasi tayini isteyebilirsiniz. Kişinin akıl sağlığı yerinde ise vasi tayini işe yaramayacaktır, bu halde ölümünü bekleyeceksiniz.
merhaba avukat bey amcam dedemden kalan tarlaları kadastro geçerken kendi üzerine yazdırmış dedem ve amcam vefat etti. babam bu tarlalardan bir hak iddaa edebilirmi.
Merhaba,
Tabii ki tapu iptal davası açılması gerekir.
Avukat bey tarlalardan kadasto 1996 yılında geçmiştir. Amcam kadastro geçerken hileli beyanla tarlaları üzerine yazdırmıştır. Bu durumda 10 yıllık zaman aşımı engeline takılırmıyız.
merhaba,
babam köydeki arsamızı sözde birkaç aylığına amca oğluna satış yaptı ve şimdi tekrar bizim üzerimize vermiyorlar biz 4 kız kardeşiz bu işlemin iptali için ne yapabiliriz henüz 1 yıl olmadı konu ile ilgili desteğinizi rica ederiz.
Merhaba,
Hileye dayanarak tapunun iptali istenebilir.
Merhaba babam annemin üzerine kuma getirmeyi düşünüyor.Bunu açık açık söylemiş.Babamın üzerindeki malları kuma getirdigi kadına aktarmasına karşı nasıl bir önlem alabiliriz.Bizden habersiz bu malları satabilir mi satarsa bunun habersiz satılması nasıl önleyebiliriz
Merhaba,
Babanızın akıl sağlığı yerinde olduğu sürece sağlığında yapacağı işlemlere karşı herhangi bir işlem yapamazsınız.
Merhaba avukat bey
Babamdan kalan ve annem ve 3 kardese kaldi
Fakat babam yasarken ablam kredi almak icin babamin onayini alarak evi ipotek etmiş biz bunu sonradan ogrendik sonra bunu ödemeyidiginden dolayi ev satilacakti yok pahasina esimde kendi babasindan kalan evini satarak herkesin payini vererek ve ipotegi kaldirarak evi aldik
Fakat evi aldiktan sonra ablamin baska bankaya borcu oldugunu ve ablama esime mal kacirma davasi açıldığını ogrendik 13.11.2018 de bu islemler resmi sekilde oldu mal kacirma mevzusu yok bu konuda ne yapabiliriz bana yardımci olurmusunuz
Merhaba,
Açılan davada kendinizi bir avukatla temsil ettirin. Açılan davaya iki hafta içerisinde cevap vermeniz gerekir, bu süreyi kaçırmayınız.
iyi günler.Dedem 2007 yılında vasiyetname ile evler ve arsalarında yalnızca 1 tanesini noter de 2 şahit ve akli dengesi yerindedir raporu ile miras olarak babama bırakıyor.2012 yılında vefatı gerçekleşiyor.bu zamana kadar amcalar ve halalar ile sorun olmadığı için başvuru yapıp evi almaya tenezzül dahi etmiyoruz.ardından bir kavga gürültü derken biz tüm mal varlığında sadece bize miras kalan yeri üzerimize almak istiyoruz.geri kalan evleri ve arsaları siz ne yaparsanız yapın istemiyoruz başka bir şey diyerek almak istiyoruz ve mahkemeye başvuruyoruz onlar ise itiraz edip hayır babam bu evi de sözlü olarak bize de bıraktı hatta her yeri bize bıraktı size hiç bir yer bırakmadı diyerek dava açmış durumdalar.bu konuda saklı pay oranlarından bahsedenlerden kimisi tüm mal varlığını bırakmadığı için saklı payı o evden alamazlar diyor kimi avukatlar ise saklı payı o evden alacaklar diyor.babannem yaşıyor.babamlar ise 6 kardeşler .sizden de bir fikir almak istiyorum teşekkkür ederim
Merhaba,
Tabiki tüm evraklaro görmek ve ona göre yorum yapmak gerekir. Özellikle vasiyetnamenin değerlendirilmesi gerekir. Vasiyetnamenin iptali talep edilebilir fakat bu da çok zor bir süreçtir.
Merhaba Mehmet Emre bey, babam ölmeden önce annem ve kardeşlerim mal varlığını aralarında paylaştılar.Beni 20 yaşımda evden kovmuşlardı. Benim üzerime hiç birsey yok.Babam vefat edeli 20 yıl oldu.Babamın vefatını bile geç öğrendim. 10 yıl sonra dava açmak istedim zaman aşımı var açamayız dedi avukatlar. Şimdi yazınızı okuyunca emin olmak istiyorum.Dava açma hakkım var mı? Teşekkür ederim.
Merhaba,
Mirasçılardan mal kaçırma söz konusu ise zamanaşımı süresi yoktur. Yani dilediğiniz vakit dava açabilirsiniz. Bu nedenle bize info@emreulusoy.av.tr mail adresimizden ulaşabilirsiniz.