Halk arasında “mirastan mal kaçırma” olarak bilinen Muris Muvazaası; mirasbırakanın, mirasçılarından birini veya üçüncü bir kişiyi mirastan mahrum bırakmak amacıyla, aslında bağışladığı taşınmazı tapuda satış gibi göstermesi durumudur. Yargıtay’ın 1.4.1974 tarihli İçtihadı Birleştirme Kararı ile hukukumuza giren bu dava türü, miras hukukunun en önemli ve en sık karşılaşılan davalarından biridir.
Muris Muvazaasının 4 Temel Unsuru
Bir işlemin muris muvazaası sayılabilmesi ve tapunun iptal edilebilmesi için şu dört unsurun bir arada olması gerekir:
- Görünürdeki İşlem (Satış): Taraflar tapuda resmi bir satış sözleşmesi yaparlar.
- Gizli İşlem (Bağış): Aslında mirasbırakan o malı bedelsiz olarak (bağış) vermiştir ama tapuda para almış gibi gösterir.
- Muvazaa Anlaşması: Taraflar, görünürdeki işlemin (satışın) geçersiz olduğu konusunda kendi aralarında anlaşırlar.
- Aldatma Kastı (Mal Kaçırma): Temel amaç, diğer mirasçıların miras hakkını engellemektir.
Muris Muvazaası Nasıl İspatlanır?
Bu davalarda ispat yükü davacıdadır (mirasçıda). Ancak Yargıtay, hayatın olağan akışına aykırı durumları muvazaa belirtisi sayar. İspat için şunlara bakılır:
- Maddi Güç: Malı alan kişinin o tarihte o malı alacak maddi gücü (alım gücü) var mıydı? (Örn: Hiç geliri olmayan 18 yaşındaki toruna lüks daire devri).
- Bedel Farkı: Tapuda gösterilen satış bedeli ile taşınmazın gerçek değeri arasında fahiş fark var mı?
- Ödeme Kayıtları: Satış bedeli banka kanalıyla mı ödendi yoksa “elden” mi ödendiği iddia ediliyor?
- Yöre Örf ve Adetleri: Özellikle erkek çocuğa mal devredip kız çocuklarını mirastan mahrum bırakma kültürü var mı?
Zamanaşımı Var mı?
Muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davalarında herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süre yoktur. Muvazaa (hile) hiçbir zaman hukuki koruma görmez. Mirasbırakanın ölümünden 20 yıl sonra bile bu dava açılabilir.
Kimler Dava Açabilir?
- Saklı paylı olsun veya olmasın tüm yasal mirasçılar.
- Evlatlıklar.
- Atanmış mirasçılar. (Not: Mirasbırakan sağken bu dava açılamaz. Mutlaka vefat etmiş olması gerekir.)
Avukat Mehmet Emre Ulusoy’un Notu
“Tenkis Davası ile Karıştırmayın!”
“Müvekkillerimin en sık karıştırdığı iki kavram: Tenkis Davası ve Muris Muvazaası Davası.
Eğer mirasbırakan malını tapuda ‘Satış’ değil de ‘Bağış’ olarak devrettiyse veya vasiyetname ile bıraktıysa, burada yalan/hile yoktur; irade açıktır. Bu durumda sadece ‘Saklı Payınız’ kadar hak talep edebilirsiniz (Tenkis Davası) ve bunun 1-10 yıllık zamanaşımı vardır.
Ancak; aslında bağışladığı halde tapuda yalandan ‘Satış’ gösterdiyse, burada hile vardır. Bu durumda malın tamamı terekeye döner, zamanaşımı yoktur ve miras payınızın tamamını alırsınız. Davayı doğru nitelemek, kazanılacak hakkın miktarını belirler.”
Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Babam evi kardeşime sattı, ölmeden dava açabilir miyim?
Hayır. Muris muvazaası davası, mirasbırakanın ölümü ile açılabilir. Kişi sağken malları üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir. Ancak vefat ettikten sonra dava hakkınız doğar.
2. Üçüncü kişiye satılan mal geri alınabilir mi?
Eğer mirasbırakan malı arkadaşına (3. kişiye) devrettiyse ve o kişi de iyiniyetli ise (yani muvazaayı bilmiyorsa) tapu iptal edilmeyebilir. Ancak o kişinin de bu kurgunun parçası olduğu (kötüniyetli olduğu) ispatlanırsa tapu iptal edilir.
3. Davayı kazanırsam tapunun tamamı mı benim olur?
Hayır. Tapu iptal edilir ve miras payınız oranında adınıza tescil edilir. Örneğin 2 kardeşseniz ve başka mirasçı yoksa, tapunun 1/2’si sizin adınıza tescil edilir.
4. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi muvazaa sayılır mı?
Hayır. Eğer mirasbırakan, kendisine bakılması karşılığında (minnet duygusuyla değil, bakım borcu karşılığı) devir yaptıysa ve bakım borcu yerine getirildiyse, bu işlem geçerlidir ve bozulmaz.
Ofisimizle iletişim kurmak için tıklayınız.
Yargıtay kararları sorgulama ekranına buradan ulaşabilirsiniz.
Mrblar… Amcam dedem öldükten sonra tek başına babama karşı dedem ölmeden önce satışı yapılan bir arsa için mal kaçırma davası açtı ve mahkemeyi kazandı. Yargıtay mahkemenin kararını bozarak bütün kardeşlerden (babam ve amcam hariç 4 kardeş daha var) imza alınmadan dava açılamayacağını belirtti. Diğer kardeşler dava için imza vermeyince amcam tarafından TEREKE davası açıldı. Bu davaların süreci ne kadar sürer ve satışı yapılan, yargıtayında bütün imzalar alınmadan dava edilemez dediği bir arsa için Tereke davasının bir önemi varmıdır? Yoksa bu sadece bir sebepsiz zaman kazanma (bana yar olmazsa onlarada yar olmasın) tavrımıdır? Bu konuda görüşlerinizi bildirirseniz çok sevinirim…
Merhaba,
Tahminimce bir avukat aracılığıyla bu davayı takip ediyorsunuz. Bu nedenlerle lütfen bilgi talebinizi avukatınıza yönlendiriniz.
İşte sıkıntı biraz orada. Çok beni tatmin eden bilgi alamıyorum. Laf dönüyor dolanıyor. Sadece bu davanın satışı yapılan arsayı etkileyecek bir dava olup olmadığını merak ediyorum. Tabiki cevap verip vermeme konusu sizin isteğiniz ama cevap alabilirsem sevinirim…
çocukluğumu beraber,geçirdiğim,,teyzem ,kendi evini ,ablasının oğlu olan bana satış yapmak istiyor,,,kendi çocuğu yok,,,ancak teyzemin diğer erkek kardeşlerinin çocukları bu konu ile bir sorun yaratabilirmi!!!
Merhaba,
Tarafımıza ulaşabilirseniz sizlere yardımcı olacağız. Lütfen iletişim bölümünden bize ulaşınız : http://www.emreulusoy.av.tr/iletisim
Mrb avukat bey benim sorum su .. babam 5 sene once vefat etti . Biz 5 kardesiz 4kiz bir erkek .babamin vefatindan hemen sonra daha acimiz cok buyukken erkek kardesimiz bu acimizdan faydalanip babamdan kalan butun mal varligini adina gecirmis . Yani neye imza attığımız i bilmeyecek kadar aciliydik . Bize mal varligini bit kişinin ustune yapmamiz gerek dedi sonra herkese payini vereceem dedi ama şuan herseyden mahrum birakti bizi bu durumda hukuki yapabilecegimiz bişey varmi cvb icin tsk ederim
Merhaba,
Hile nedeniyle tapu iptali davası açılabilir. Bizimle iletişime geçmek için lütfen iletişim bölümünden tarafımıza ulaşınız : http://www.emreulusoy.av.tr/iletisim
Merhabalar rahmetli dedem anneme 2006 yılında komşumuzun o zamanlar acil paraya ihtiyacı olduğu için mecburen sattığı 2 katlı evini hediye olarak satın aldı komşumuzla hiçbir akrabalığımız yok bunu da belirteyim sadece uzun yıllar komşuluk yaptık kendisi 60 yaşlarında bir bayandı satış sırasında banka aracılığıyla para verilmedi elden verildi o zamanlar tapu değerinden çok düşüktü tabi çünkü ihtiyacı vardı ancak aramızda bir sözleşme yaptık bayan ölene kadar 1 dairesinde oturmak şartıyla ucuza satacağını söyledi ve aramızda ‘bu evi satıyorum ama ölene kadar 1 dairesinde yaşayacağım’ yazan bir kağıda imzalar atıldı çünkü bayan ortada kalacağını zannedip korkuyordu bizden böyle bir isteği oldu biz de kabul ettik çünkü yaşlı ve şeker hastası bir bayandı yardıma ihtiyacı vardı ancak oğulları bayanı çok rahatsız ediyorlardı para istiyorlardı. bu arada kadın oğullarından bunalıp huzur evine yerleşti. ve evi sattığını oğullarına söylememiş. satıldığını öğrenince sadece 1 oğlu anneme dava açtı annelerinin kendilerinden mal kaçırmak için bu satışı yaptığını aslında ortada bır satış olmadığını para almadan evi anneme verdiğini iddia etmişler kadın ölmeden gidip huzurevindende ifadesi alınmış kadında ben sattım o evi parasını da elden aldım demiş kendisi de sonra öldü zaten şimdi dava yıllardır sürünüyor yerel mahkemede kaybettik yargıtayda kazandık yerel mahkeme yargıtayın kararını bozdu tekrar itiraz ettik 2. kez yargıtaya gönderildi davanın gidişatı bizi endişelendiriyor zor durumdayız bu konuda görüşlerinizi bildirirseniz çok sevinirim iyi çalışmalar dilerim.
Merhaba,
Bir Avukatınız olduğu için lütfen avukatınızdan bilgi alınız.
Mehmet Emre bey merhaba. Babam 2014 yılında mart ayında vefat etti.2009 yılında taşınmazlarından birini rayiç bedelin altında bir bedelle mirasçı olmayan 3. bir kişiye satıp devretti. benim ve diğer mirasçıların satıştan haberi yoktu. ben satışı öğrenince kardeşime söz konusu taşınmazı ortak olarak almayı teklif ettim.kardeşim kabul etmedi. babamdan taşınmazı alan şahıs bana taşınmazı aldığı fiyatın biraz üstünde bir bedelle satmayı kabul etti. söz konusu bedeller rayiç bedelin altındadır. babamın vefatı üzerine kardeşimin çocukları (kardeşim vefat etmiştir) bana muvazaalı işlem nedeniyle dava açtılar. sebep olarak bedelin düşük olmasını gösteriyorlar. bu durumda ne yapabilirim. rayiç bedelin altında olması benim aleyhime ancak bu konuda nasıl bir savunma yapabilirim?
Merhaba,
Tarafınıza bu husus ile ilgili mail atmış bulunmaktayız. Şayet bir avukatınız var ise lütfen kendisinden bilgi alınız.
sayın ulusoy
benim eşim 12 yaşında iken babası vefat ediyor eşimin 3 abisi ve 1 kız kardeşi var anne 2. eşi ve eşim anneden tek en büyük abisi kayınvalidemi ve kardeşlerini tapuya götürüp anneye düşen mirası 3 erkek kardeşe satış yaptırıyor kayınvalidem okuma yazması olmadığını ve kızlara daha sonra verileceğini söylediği için yaptığını söylüyor eşim 12 yaşında olduğu için bu olayda hiçbir imzası olmuyor şimdi eşim 27 yaşında ve arsalar daire karşılığı verilmeye başladı eşimin dava açmaya hakkı varmıdır.ve hakkını alabilirmi yardımlarınızı rica ederim teşekkürler
Merhaba,
Dava hakkınız vardır. Gerekli evrakları toparlayıp tarafımıza ulaştırırsanız yardımcı olacağız.
BABAM ÖLELİ 20 YIL OLDU 6 TI YAŞINDAKİ COCUGUN ÜZERİNE YAPMIŞ EVİN TAPISI TAPI İPDALİ AÇA BİLİMİYİM SAYGILAR
Merhaba,
Yazmış olduğunuzdan bir şey anlamadım fakat bahsettiğiniz mal kaçırma durumu söz konusu ise dava açılıp iptal yoluna gidilebilir.
merhaba 85 yılında dedem babamın üstüne arsa geciriyor dedemin ölümünden sonra babamın kardeşleri mirasa kalkıyor babamda diyor bi avukata gidelim hakkınızı vereyım diyor ve avukatın düzenledigi sözleşmede imza larını atıyorlar paralarını alıyor feragat edıyorlar mirastan 30 sene gecıyor aradan mirasa kalkıyorlar fakat sözleşmeyı babam 30 yıl saklıyor sözleşme var babamı mahkemeye verdiler bi sonuç çıkarmı
Merhaba,
Mirasçılar arasında mirasın paylaşımı gerçekleşmişse yüksek ölçüde dava reddedilir fakat yine de mirasın eşit bir şekilde dağıtılıp dağıtılmadığı değerlendirilmelidir. En sağlıklısı kendinizi bir avukat ile davada temsil ettirmeniz olacaktır. Tarafımıza iletişim bölümünden ulaşarak gerekli bilgileri bizden alabilirsiniz.
Teşekür ederim babamın elinde kardeslerinin imzası var ve mirastan feragat ediyorlar kendilerine miras davası aç mıycaz ilerde ilerde bu sözleşmeden cayarsak kendilerine 1 milyon lira vereceğiz diye bi sözleşme var hepsinin birer birer imzası var 85 yında babam ne zorluklarla kardeşlerinin payını avukat önünde veriyor kardeşlerinin bitanesi mefat edik çocukları dava açıyor bitanesi sağ yaşıyor fakat babamla konuşmuyor diye ölenin çocuklarınla işbirliği yapıyor 85 yılında arsanın değeri 350 binlira ozamanın parasınla kkardeşlerine babam 100 binlira veriyor şimdi arsa bu zamanın parası 900 TL sözleşmeyi yapan avukat sağ bundan birşey çıkarabilirlermi
Kardeşlerine her birine 100 binlira veriyor